Artvinli Aşık Coşarî'nin hayatı ve eserleri (Monografi-derleme-tasnif)

Âşık tarzı şiir söyleme geleneği, halk edebiyatı içinde önemli bir yere sahiptir. Yüzyıllar boyu devam eden bu gelenekten günümüze birçok âşık ve eseri ulaşırken nice âşıklar ve eserleri de tarih olmuştur. Oysa bu gelenek bir bütündür ve bir bütün halinde incelenirse değeri kavranabilir. Artvin ili âşık tarzı ile şiir söyleme geleneği açısından değerli örneklere sahiptir. Yapılan çalışmalar incelendiğinde bölgede yaşamış ya da yaşayan birçok âşık üzerine çalışmalar yapıldığı görülmektedir. Âşıklık geleneği açısından oldukça zengin olan bu coğrafyada henüz üzerinde çalışılmamış birçok âşık da bulunmaktadır. Bunlardan biri olan Âşık Coşarî gizli kalmış cevherlerdendir. Öyle ki şairin çok sayıda eseri vardır. Farklı konularda yazılan bu eserlerin birçoğu bölge tarihine ışık tutmakta ve bölgedeki insanların yaşayış biçimlerini, geleneklerini, geleceğe bakışlarını anlamaya yardım etmektedir. Âşık Coşarî incelenirken âşık edebiyatı üzerine yazılmış birçok eseri incelenmiştir. Âşığın şiirlerini tasnif ederken bu alanda yapılmış birçok çalışmadan faydalanılmıştır. Böylece âşığın şiirlerine çok yönlü bakılması amaçlanmıştır. Koşma türünde çokça eser veren Coşarî incelenirken koşma türü hakkında yazılmış çeşitli kaynaklardaki bilgiler faydalanıldı. Artvin'de yaşayan ve eserlerinin çoğunu burada yaşarken oluşturan âşığın bu eserleri; bölgenin coğrafyasına, kültürüne ve yaşayış biçimlerine tutulan bir ayna vazifesi görmektedir. Bu bağlamda eserin, bölge insanının yaşayış şekline, geçmişine ve edebi zevkinin incelenmesine katkı sağlayacağı muhakkaktır.