Aşkî Hüseyin Efendi Dîvânı (Edisyon-kritik, metin inceleme)

Aşkî Hüseyin Efendi, Giritli ve mutasavvıf bir şair olup, 18. Yüzyılın sonu ve 19. Yüzyılın başları arası yaşamıştır ve babasının adı İbrahim Ethem'dir. Divanın başında "Hazâ Dîvânü'l Aşkîyyü'l- Kâdirîyyü'l- Girîdî el-me'zûn min eş-Şeyh İbrahîm Hanîfü'l Kâdirî-i İstanbûlî kuddise sırrehû…" sözlerinden şairin Kâdirî tarikatına mensup olduğu ve hocasının İbrahim Hanif olduğu bilgisine ulaşılmaktadır. Aşkî, şiirlerinde Derviş Aşkî, Hüseynî, mahlaslarını kullanmıştır. Divanda vezin ve kafiyeye dikkat etmeden, şiirler yazması şiirleri içtenlikle aklına estiği gibi yazmasından kaynaklanmaktadır. Kafiye kusurları dolayısıyla şiirler çevirilirken ve ölçü bulunurken birtakım sorunlarla karşılaşılmıştır. Şairin tekke- tasavvuf şairi olduğunu, vahdet inancını, tarikat, mürid-mürşid ilişkisini, peygamber ve ehl-i beyte olan sevgisini dile getirişinden anlayabiliriz. Şiirlerde kullanmış olduğu tasavvufî unsurlar da bunun ispatıdır. Çalışma "Giritli Aşkî Hüseyin Efendi Divanı'nın" transkripsiyonlu bir şekilde Latin alfabesine aktarımı ve aktarılan şiirlerin incelenmesinden, giriş, sonuç, kaynakça, dizin bölümlerinden oluşmaktadır. İncelemelerin yer aldığı bölümler, şiirlerde yer verilmiş olan efsânevi şahsiyetler, âyetler, hadisler, peygamberler, sahabeler, divan şiirinde âşık motifi ve özellikleri, sevgili motifi ve özellikleri, şiirlerde özelliklerinden faydalanmak için kullanılan bazı hayvanlar, bazı kelimelerin dil özellikleri ve deyimler olarak başlıklandırılmıştır. Anahtar Kelimeler: Aşkî Hüseyin Efendi, Dîvan, Transkripsiyon, Metin İnceleme, Tasavvuf.