Aşırı veri toplanmasının hâkim durumun kötüye kullanılması kapsamında değerlendirilmesi

Rekabet hukuku ile kişisel verilerin korunması hukuku birbirinden ayrı alanlardır. Bununla birlikte son yıllarda teknolojinin gelişmesiyle birlikte veri temelli piyasalar ortaya çıkmıştır. Veri temelli piyasalarda faaliyet gösteren teşebbüsler, kullanıcılardan çoğunlukla maddi bir ücret talep etmemektedir. Bu piyasalarda, kullanıcıların verileri büyük önem taşımakta olup bu yeni iş modeli, geleneksel rekabet hukuku kapsamında alışılagelmedik rekabet hukuku ihlallerini beraberinde getirmiştir. Buna yönelik olarak rekabet otoriteleri, kişisel verilerin korunmasının, rekabet unsuru teşkil edip etmediğine yönelik incelemeler gerçekleştirmişlerdir. Son dönemlerde rekabet otoritelerinin, dijital platformlarca aşırı veri toplanmasının hâkim durumun kötüye kullanılmasını teşkil ettiğine yönelik kararları bulunmaktadır. Bu çalışmada, dijital platformların aşırı veri toplamaları, hâkim durumun kötüye kullanılması bağlamında incelenmiştir. Bunun için öncelikle, dijital platformların özellikle yoğunlaşmayı teşvik eden iktisadi özellikleri de göz önünde bulundurularak "kişisel verilerin" rekabet hukuku bağlamındaki önemi ve özellikle de dijital piyasalardaki fonksiyonu incelenmiştir. Ardından aşırı veri toplanmasının, hâkim durumun kötüye kullanılması kapsamındaki zarar teorileri altındaki tasnifi, benzer yargı kararları ışığında incelenmiştir. Bir sonraki bölümde ise hem Alman hem de Türk rekabet otoritelerinin, Facebook'un veri işleme politikası kapsamında verdiği kararlar ve bunların birbirinden ayrıldığı noktalar değerlendirilmiştir. Son olarak, dijital piyasaların hızlı gelişen ihtiyaçlarına mevcut rekabet hukuku mevzuatı kapsamında etkili şekilde cevap verilememesi üzerine Almanya, Avrupa Birliği ve Türkiye mevzuatındaki gelişmeler, karşılaştırmalı olarak irdelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Rekabet hukuku, kişisel verilerin korunması hukuku, kişisel veriler, dijital piyasalar, veri temelli piyasalar, dijital piyasalar yasası, geçit bekçileri.