Atık yumurta kabuklarından sentezlenen hidroksiapatit ile metil menekşe giderimi

Dünya üzerindeki ekosistem için büyük bir sorun teşkil etmekte olan su kirliğine neden olan en önemli unsur, sektörlerde kullanılmakta olan boyar maddelerdir. Dünya genelinde çok miktarda kullanılan atık yumurta kabuklarını (YK) ve bu kabuklardan sentezlenen hidroksiapatiti (HAp) boyar madde gideriminde kullanmak geri dönüştürülebilir aynı zamanda maliyeti ucuz biyosorbanlara dönüştürmek uzun vadede avantajlar sağlayacaktır. Bu çalışmada, Metil Menekşe (MM) boyar maddesinin, atık YK ve bu YK'larından kimyasal çöktürme yöntemiyle sentezlenen HAp üzerine biyosorpsiyonu çalışılmıştır. Merkezi Kompozit Tasarım (Central Composite Design) yöntemi kullanılarak optimum koşullar (pH, biyosorban miktarı, temas süresi, sıcaklık ve başlangıç boyar madde konsantrasyonu) elde edilmiştir. Aynı zamanda biyosorbanların desorpsiyon ve toksisite çalışmaları da yapılmıştır. YK ve HAp'ın maksimum biyosorpsiyon kapasiteleri (qmax) sırasıyla 24,916 mg/g ve 47,069 mg/g'dır. YK için en uygun izoterm modeli Langmuir, HAp için Freundlich, Temkin ve Dubinin-Radushkevich (D-R) izoterm modelleri uygun olarak belirlenmiştir. Biyosorbanlar için uygun olan kinetik modelin yalancı ikinci dereceden kinetik model olduğu söylenebilir. Termodinamik açıdan biyosorpsiyon süreçleri iki biyosorban için de ekzotermiktir. Biyosorbanların karakterizasyonu XRD (X-Işını Difraksiyonu), FT-IR (Fourier Dönüşümlü Kızılötesi) ve SEM (Taramalı Elektron Mikroskobu) ile analiz edildi.