Avrupa birliği fonlarının üye ve aday ülkelerde emek piyasası politikalarına etkisi: Türkiye ve Almanya örneği

Bu çalışma; Avrupa Birliği fonlarının Türkiye ve Almanya'da emek piyasası politikalarına etkilerini incelemektedir. İşgücü ve istihdam ülke ekonomisinin temel yapı taşlarını oluşturmaktadır. Roma Antlaşmasıyla temelleri atılmış olan Avrupa Topluluğu, kurulduğu günden bu yana bölgesel gelişmişlik farklılıklarıyla karşı karşıya kalmıştır. Bu farklılıkların sorun haline dönüşmemesi ve ortak bir eksende buluşulabilmesi amacıyla ortak önlemler ve politikalar geliştirilmeye çalışılmıştır. Bu önlemler içerisinde en dikkat çekici olan çalışma, üye devletlere yönelik sunulmuş olan yapısal fonlar ve aday ülkelere yönelik geliştirilen katılım öncesi araçlar olmuştur. Sanayileşme sürecinin başlaması ile birlikte işgücü ve emek kavramları sıkça anılmaya başlanmıştır. İstihdama yönelik sorunların artan nüfus oranıyla paralel olarak yükselmesiyle beraber çözüm arayışları da yönetimlerin küresel bir sorunu haline gelmiştir. İşgücü ve sanayileşme bağlamında Almanya ilk günden bugüne ekonomik olarak güçlü duruşu ile dikkat çekmiş ve emek piyasasına yönelik işçi göçüyle merkezi bir konum üstlenmiştir. İkinci Dünya Savaşı sonrası istihdam ihtiyacı artan Almanya, Türkiye ile işgücü anlaşması imzalamıştır. Bu anlaşma ile birçok Türk vatandaşın Türkiye'den ayrılıp Almanya'da çalışmaya başlaması, Almanya'nın istihdam ihtiyacının giderilmesinde büyük rol oynamıştır. Bugün itibariyle Almanya'da yaşayan Türklerin sayısının 2,5 milyonun üzerinde olduğu ve bu sayının da Almanya'da yaşayan yabancı uyruklulular arasında birinci sırada olduğu gerçeği düşünüldüğünde Türklerin çalışma hayatında önemli rol oynadıkları görülmektedir. Türkiye ve Almanya fiziki yakınlığının haricinde yıllardır süregelen emek göçü ile de manevi yakınlığını korumaktadır. Ancak aralarındaki bu etkileşim toplumsal, siyasi ve ekonomik açıdan efektif bir yapı inşa etmede etkili olmamıştır. Her iki ülkeye da sağlanan fonların kullanımı incelendiğinde Almanya'nın işgücü ve istihdam alanlarında daha yüksek oranlara sahip olduğu anlaşılmaktadır. Avrupa Birliği fonlarının da Almanya emek piyasalarında daha etkin kullanıldığı söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Almanya, Türkiye, Avrupa Birliği, Fon, İşgücü, İstihdam, İşsizlik.