Avrupa Birliği'ne uyum sürecinde Türkiye'de bölgesel kalkınma politikaları ve bölgesel planlama çalışmaları

Bölgesel dengesizlikler günümüz dünya ekonomisinin en belirginözelliğidir. II. Dünya Savaşından bu yana daha yaygın olarak görülmeyebaşlamış ve ulusal düzeyde bir çok probleme sebep olmuştur. Bu problemler,bölgeler arasındaki sosyal ve ekonomik farklılıkları azaltmak için tüm ülkeleriçözüm arayışlarına sokmuştur.Avrupa Birliği dünyanın en zengin bölgelerinden biridir fakat gereküye ülkeler arasında gerekse bölgeler arasındaki sosyal ve ekonomikfarklılıklar genel olarak dinamizmini zayıflatmaktadır. Bu farklılıklar AB-27'deAB-15 `de olduğundan iki kat kadar daha fazladır.Avrupa dayanışması Avrupa Birliği Antlaşmasının önsözünde devurgulanmıştır. Antlaşmaya göre, Topluluk ekonomik ve sosyal uyumugüçlendirmek ve çeşitli bölgeler arasındaki gelişmişlik farklarını azaltmakamacıyla hareket eder. Bundan dolayı, üye ülkeler Topluluk dayanışmasınıyansıtan Yapısal Fonlar ve Uyum Fonu tarafından eş finans sağlanan Avrupabölgesel politikalarına katılırlar. Bu politikanın sadece finansal bir rolü yoktur.Amacı sadece kaynakların yeniden dağıtılması değil aynı zamanda bölgelerinve toplumların potansiyellerine yatırım yaparak yeni kaynaklar yaratmaktır.Türkiye'de bölgesel dengesizlikler oldukça ciddi bir problemdir.Bölgeler arasındaki gelişmişlik farklarını azaltmak çeşitli bölgesel politikalaruygulanmış fakat başarılı sonuçlar alınamamıştır. Katılım ortaklığı belgesininonaylanmasından sonra bölgesel politikanın ülke gündemindeki önemi artmışve Avrupa Birliğinin bölgesel politika konusundaki mevzuat veuygulamalarına uyum sağlanması için çalışmalar başlamıştır.Bu çalışmada ilk olarak, bölgesel dengesizliklerin ortaya çıkışıincelenmiş, özellikle II. Dünya Savaşından sonra yapılan kuramsal çalışmalaranlatılmıştır. Aynı zamanda, bölgesel kalkınma politikalarının temel amaçları,ilkeleri ve araçları hakkında detaylı bilgiler verilmiştir. Avrupa Birliğindekidengesizlikler istatistikler aracılığıyla değerlendirilmiş, dengesizliklerlemücadelede kullanılan politikalar ve finansal araçlar vurgulanmıştır.Sonuç olarak, Türkiye'de uygulanan bölgesel politika ve planlar veAvrupa Birliği'nin bölgesel politika konusundaki mevzuat ve uygulamalarınauyum sağlamak için yapılan çalışmalar tartışılmıştır.