Azaltılmış insektisit dozlarıyla entomopatojen fungus kombinasyonlarının patates böceği (leptinotarsa decemlineata say, 1824) (coleoptera: chrysomelidae) üzerine etkisi

Bu çalışmada azaltılmış insektisit dozlarıyla Entomopatojen fungus kombinasyonunun patates böceği (Leptinotarsa decemlineata) üzerine etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Bu amaç kapsamında L. decemlineata'nın 3. dönem larva ve erginleri, patates böceğinde ruhsatlı olan bitki koruma ürünlerinin (120g/l Spinetoram, 10 g/l Azadirachtin, 25g/l Deltamethrin ve %20 Acetamiprid) tam, yarı ve çeyrek dozları ve bu dozların entomopatojen fungus (EPF) Beauveria bassiana ve Metarhizium bruneum (BBE2, Sivas10, ORP13 ve ORP18) (1x107 konidiospor ml-1) ile kombinasyonları kullanılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre EPF+ Acetamiprid uygulamalarında, tam doz ilaç uygulaması Sivas10, ORP13 ve ORP18 yarı doz kombinasyonları ile 7. günde %100 ölüm oranı sağlamıştır. Acetamiprid yarı doz (%90) ve çeyrek doz (%80) uygulamalarına kıyasla, BBE2+Acetamiprid kombinasyonu 7. günde %95 ölüm oranına ulaşmıştır. Larva denemelerinde, 5. günde Acetamiprid tam doz uygulamasında %90 ölüm oranı görülürken, BBE2 %95, Sivas10, ORP13 ve ORP18 %100 sağlamıştır. Spinetoram uygulamasında, ORP13, ORP18 ve BBE2 + yarı doz Spinetoram kombinasyonları 7. günde sırasıyla %100, %100 ve %95 ölüm oranına ulaşmışken tam doz Spinetoram uygulaması %90 ölüm oranına ulaşmıştır. Yürütülen çalışmada, larva denemelerinde 5. gün sonunda yarı doz Spinetoram ile BBE2, Sivas10 ve ORP13 kombinasyonları ile %100 ölüm oranına ulaşılmış, aynı şekilde tam doz Spinetoram uygulaması da %100 etkili olmuştur. Azadirachtin'in ergin bireylerdeki uygulamasında; Sivas10, ORP13 ve ORP18 ile çeyrek doz kombinasyonları sırasıyla %75, %75 ve %80 ölüm oranı sağlamış, tek başına çeyrek doz Azadirachtin uygulaması ise %55 oranında etkili olmuştur. BBE2 ile yarı doz Azadirachtin kombinasyonu %90, Sivas10, ORP13 ve ORP18 ile yapılan yarı doz Azadirachtin kombinasyonları ise %100 ölüm oranı göstermiştir. Larva uygulamalarında ise BBE2 ve Sivas10 ile yarı doz Azadirachtin kombinasyonları %95, ORP13 ile yapılan aynı kombinasyon ise %100 etki sağlamıştır. Deltamethrin uygulamasında ORP13 ile yarı doz kombinasyonu, tam doz Deltamethrin uygulaması ile aynı, yani %95 ölüm oranı sağlamış, BBE2 ve ORP18 ile yapılan yarı doz kombinasyonları %90'lık ölüm oranı ile yarı doz Deltamethrin 'in tek başına sağladığı %80'lik etkinliği aşmıştır. Larvalarda BBE2 ve Sivas10 ile yarı doz Deltamethrin kombinasyonları %95, ORP13 ile yapılan kombinasyon ise %100 ölüm oranına ulaşmıştır. Bu sonuçlar, düşük doz insektisit ve entomopatojen fungus kombinasyonlarının, önerilen insektisit dozları kadar etkili olabileceğini ve bu yolla kimyasal kullanımının azaltılabileceğini göstermektedir. Anahtar Kelime: Entomopatojen Fungus, Patates Böceği (Leptinotarsa decemlineata), İnsektisit Kombinasyon Uygulaması, Biyolojik kontrol.