Azerbaycan ekonomisinde Hollanda Hastalığı riski üzerine bir değerlendirme

Azerbaycan ekonomisi, önemli ölçüde doğal gaz ve petrol rezervlerine sahip hızlı büyüme gösteren bir ekonomidir. Fakat, son yıllarda ekonominin büyümesi, büyük ekonomik riskleri de beraberinde getirmektedir. Ekonomide potansiyel risklerden biri de Hollanda Hastalığı riskidir. Bu olgu, doğal kaynak patlaması yaşanan ülkede makroekonomik performansın azalmasına yol açmaktadır. Bu yüzden bu tez çalışmasında Azerbaycan ekonomisinde Hollanda Hastalığı riski analiz edilmeye çalışılmıştır. Bu amaçla, 1990-2023 dönemini kapsayan yıllık zaman serileri Fourier yaklaşımına dayanan ekonometrik testlerle analiz edilmiştir. Hipotezin test edilmesi için iki farklı model kurulmuştur. İlk model Azerbaycan'ın petrol üretiminin ve küresel petrol fiyatlarının; ikinci model ise doğal gaz üretiminin ve küresel doğal gaz fiyatlarının ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini araştırmaktadır. Serilerin durağanlık durumlarını incelemek amacıyla kullanılan Fourier ADF Birim Kök Testi tüm değişkenlerin düzeyde birim köklü, birinci farkı alındığında durağan hale gelen seriler olduğunu göstermiştir. Dolayısıyla, söz konusu modeller Fourier ARDL Sınır Testiyle analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, doğal gaz üretiminin ve fiyatlarının büyüme üzerinde etkisiz olduğunu, petrol üretiminin ve fiyatlarının ise büyümeyi pozitif yönde etkilediğine işaret etmektedir. Yapılan analizler Hollanda Hastalığı hipotezinin Azerbaycan ekonomisi için geçerli olmadığını ortaya koymaktadır. Anahtar Sözcükler: Hollanda hastalığı, Petrol, Doğal gaz, Azerbaycan ekonomisi