Bağlam temelli öğrenme yaklaşımına göre geliştirilen rehber materyallerin ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin kavramsal anlamaları üzerine etkisi: "Aynalar ve ışığın soğurulması" örneği

Bu araştırmanın amacı, Bağlam Temelli Öğrenme (BTÖ) yaklaşımının REACT stratejisine göre geliştirilen rehber materyallerin ortaokul 7. sınıf fen bilimleri dersi 'Işığın Madde ile Etkileşimi' ünitesi 'Aynalar ve Işığın Soğurulması' konusundaki kavramsal anlamalarına etkisini incelemektir. Araştırmanın örneklemi, 2019-2020 eğitim öğretim yılı Giresun ili Güce ilçesi Zübeyde Hanım Yatılı Bölge Ortaokulunda öğrenim gören toplam 37 (19 deney ve 18 kontrol grubu olmak üzere) öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada nicel ve nitel yaklaşımların birlikte kullanıldığı karma yöntem kullanılmıştır. Öğretim sürecinde deney grubunda dersler BTÖ yaklaşımının REACT stratejisine göre kontrol grubunda ise Milli Eğitim Bakanlığı'nın öngördüğü ve fen bilimleri dersi öğretim programında belirtilen yaklaşım/yöntem/teknikler ile işlenmiştir. Veri toplama aracı olarak iki aşamalı 'Aynalar ve Işığın Soğurulması' kavram testi, kavramlar hakkında ve öğretim müdahalesiyle ilgili yarı yapılandırılmış mülakatlar kullanılmıştır. Kavram testi deney ve kontrol grubuna ön, son ve geciktirilmiş son test olarak uygulanmıştır. Nicel verilerin analizinde grupların ön, son ve geciktirilmiş son testlerinin üçlü karşılaştırmalarında F testi kullanılırken, ikili karşılaştırmaları için ise t testi kullanılmıştır. Ayrıca deney ve kontrol gruplarında uygulanan öğretim uygulamalarının öğrencilerin kavramsal anlamalarında ne derece etkili olduğunu belirlemek için etki büyüklüğü değerleri de hesaplanmıştır. Araştırmada nitel veri toplamak amacıyla yapılan yarı yapılandırılmış mülakatlar ise içeriksel olarak analiz edilmiştir. Araştırmada deney grubuna uygulanan rehber materyallerin kontrol grubuna uygulanan mevcut öğretim materyallerine göre öğrencilerin kavramsal anlamalarını arttırmada daha fazla katkı sağladığı ortaya çıkmıştır. Ayrıca deney ve kontrol grubundaki öğrencilerin ele alınan konularda doğru kavramlarının yanında çeşitli alternatif kavramlara da sahip oldukları ortaya çıkmıştır. Alternatif kavramlara sahip olan öğrencilerin ise çoğunlukla kontrol grubundaki öğrenciler olduğu belirlenmiştir. Bu durum deney grubuna uygulanan BTÖ yaklaşımının REACT stratejisine göre geliştirilen rehber materyallerin 'Aynalar ve Işığın Soğurulması' konusunda öğrencilerin kavramsal gelişimlerini daha fazla desteklediği şeklinde yorumlanmaktadır. Deney grubundaki öğrencilerin öğretim müdahalesi ile ilgili görüşlerinden, araştırma kapsamında geliştirilen rehber materyallerin öğrenmeyi kolaylaştırdığı, dersi eğlenceli ve ilgi çekici kıldığı, kalıcı öğrenmeyi sağladığı, günlük yaşamla ilişki kurmayı, araştırma yapmayı ve derse katılımı desteklediği sonuçlarına ulaşılmıştır.