Bağlama kalıplarında bağlama kuvvetlerinin hesaplanmasında kullanılan emniyet katsayılarının deneysel olarak incelenmesi

Bağlama kalıplarının amacı, iş parçasını takım tezgahlarına uygun bir durumda konumlamak ve işleme süresince güvenli bir bağlama sağlamaktır. Güvenli bağlama için teorik hesaplarda bir emniyet katsayısı (K) kullanılır. Bu katsayının uygun alınmaması, emniyetsiz bağlamaya ve kalıp elemanlarının hatalı seçilmesine sebep olmaktadır. İmalat işlemlerinde daha güvenli bağlama ve uygun kalıp elemanları seçimi için K katsayısının gerçek değeri kullanılmalıdır. Bu çalışmada, K emniyet katsayısının gerçek değerini belirlemek amacı ile, üç boyutlu bir dinamometre tasarımı ve imalatı gerçekleştirilerek oluşturulan bağlama kalıbında bağlama kuvvetlerinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Sistemde, üç adet gerinim ölçer yük hücresi, üç adet izole edilmiş gerinim ölçer girdi modülü, terminal kart, veri okuma kartı ve paket program kullanılmıştır. Deney numuneleri, bağlama kalıbı tasarımında uygulanan 3-2-1 yerleştirme sistemi kullanılarak tüm serbestlik dereceleri sınırlanacak şekilde bağlanmış ve deneyler bu bağlama şartlarında yapılmıştır. v Deneyler, BSD dik işleme merkezinde kuru kesme şartlarında AISI 1040 çelik malzeme kullanılarak, üç kesme derinliği, üç ilerleme ve beş kesme hızında gerçekleştirilmiştir. 0,08-0,1-0,15 mm/diş ilerleme değerlerinde; 0,5 mm kesme değerinde K en büyük 1,1245, 1 mm kesme derinliğinde K en büyük 1,2259 ve 2 mm kesme derinliğinde ise K en büyük 1,3339 olarak bulunmuştur. Ayrıca elde edilen deney sonuçlarının çoklu regresyon analizi yapılarak bir model geliştirilmiştir. Geliştirilen modelin belirlilik katsayısı R2 = 0,91 çıkmıştır. Anahtar Kelimeler : Bağlama kalıpları, bağlama kuvveti, bağlama emniyet katsayısı, dinamometre, kuvvet ölçme