Bal arılarının (Apis mellifera) beslenmesinde koloni fizyolojisi üzerine polen ve polenli ikame yemlerinin etkisinin belirlenmesi.

Bu çalışma, bal arılarının beslenmesinde (Apis mellifera) koloni fizyolojisi üzerine polen ve polenli ikame yemlerinin etkisinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Bu araştırmada, 6 farklı polen ikame diyeti ile beslenen ve beslenmeyen (kontrol) grupların bal verimi, popülasyon gelişimi, kışlama ve yaşama gücü, uçuş etkinliği, hırçınlık skorlaması, vitollegenin seviyesi, abdominal yağ miktarı, bağırsak ağırlığı, tüm gövde ve bölümlerinin (baş, Thorax, abdomen) ıslak ve kuru ağırlıkları ve Varroa destructor bulaşıklık oranları incelenmiştir. Diyetleri oluşturan protein kaynağı ham maddeler sırasıyla; polen (diyet I), Spirulina (Arthrospira platensis) tozu (diyet II), taze yumurta sarısı (diyet III), liyofilize laktozsuz süt tozu (diyet IV), yaş maya (diyet V) ve inaktif bira mayası ekstraktı (ApiProtein) (diyet VI)'dir. Bulgulara göre, 6 farklı diyetin protein içerikleri (diyet I, … ve diyet VI) sırasıyla; %6.97, %8.41, %6.36, %6.65, %6.85 ve %11.05 olarak tespit edilmiştir. Farklı diyetler (diyet I, … ve diyet VI) ile beslenen ve besleme yapılmayan (kontrol) grubun bal verimleri sırasıyla; 21.73±1.77, 21.54±1.96, 16.94±1.54, 16.45±1.51, 16.37±0.95, 20.51±0.74 ve 17.14±0.65 kg/koloni'dir (P<0.05). Tüm kolonilerin bal verim genel ortalaması 18.67±0.65 kg/koloni olarak belirlenmiştir. Arı kaplı çerçeve sayısı ve kapalı kuluçka alanı genel ortalamaları sırasıyla; 11.47±0.25 adet/koloni ve 440.78±13.60 cm2/koloni olarak saptanmıştır ve bu özellikler arasında farklılık istatistiki olarak önemli çıkmıştır (P<0.05). Bu özellikler açısından en iyi sonuçlar polen (diyet I) ve spirulina (diyet II) ile beslenen kolonilerde belirlenmiştir. Tüm gruplar arasında hemolenf deki vitollegenin seviyesi (ng/ml) arasındaki istatistiki fark önemli çıkmamıştır (P=0.058; P>0.05). Ergin arıların abdominal yağ miktarları arasında istatistiki fark belirlenmiştir (P<0.05). Diyet II (spirulina) ile beslenen grupta abdominal yağ miktarı 0.68±0.04 mg/arı ile en yüksek değere sahip olduğu belirlenmiştir. Yaş maya (diyet V) ve inaktif bira mayası ekstraktı (diyet VI) ilaveli diyetler ile beslenen gruplarda en yüksek bağırsak ağırlığı olduğu belirlenmiştir (P<0.05). Taze yumurta sarısı ilave edilen diyet ile beslenen koloniler her özellikte en kötü sonucu vermiştir. Bu araştırma sonucunda, polen ikame diyetleri arasında diyet I (polen) ve diyet II (spirulina)'yi önermekteyiz. Taze yumurta sarısını hiçbir şekilde önermemekteyiz.