Bariatrik cerrahi sonrası 6. ayını doldurmuş kadınlarda yeme farkındalığı, yeme davranışı, yaşam kalitesi ve biyokimyasal parametrelerin incelenmesi

Obezite ve obeziteye bağlı metabolik bozukluklar yüksek morbidite ve mortaliteyle ilişkilidir. Bariatrik cerrahi, morbid obezlerde vücut ağırlığı kaybıyla komorbiditenin iyileştirilmesinde oldukça etkili bir tedavi yöntemidir. Operasyon sonrası beslenme süreci tedavide önemli rol oynamaktadır. Bu çalışmanın amacı, bariatrik cerrahi geçiren 6. ayını doldurmuş kadınlarda yeme farkındalığı, yeme davranışı, depresyonstres-anksiyete, yaşam kalitesi ve biyokimyasal parametrelerin incelenmesidir. Çalışma, Elazığ'da özel bir hastanede sleeve gastrektomi operasyonu geçirmiş, operasyon sonrası 6. ayını dolduran, 25-40 yaş aralığındaki kadınla yürütülmüştür. Çalışma verileri Temmuz-Aralık 2023 tarihleri arasında, anket bilgi formuyla toplanmıştır. Anket formunda yaş, beyana dayalı vücut ağırlığı (kg), boy uzunluğu (cm), beden kütle indeksi (BKİ), demografik özellikler, hastalık, beslenme alışkanlıkları ve beslenme davranışlarına yönelik olmak üzere öznel değerlendirmeye ilişkin sorular yer almaktadır. Ayrıca ankette Yeme Farkındalığı Ölçeği (YFÖ-30), Yetişkin Yeme Davranışı Ölçeği (YYDÖ), Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği (DASÖ-21), Yaşam Kalitesi Ölçeği (SF-12) ile 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı ve biyokimyasal parametreler kullanılmıştır. Çalışmada incelenen değişkenlerden elde edilen verilerin istatistiksel olarak değerlendirilmesi amacıyla SPSS 26.0 programı kullanılmıştır. Çalışma sonunda bireylerin yaş ortalamasının 33,27±7,84 yıl olduğu ve operasyon sonrası Beden Kütle İndeks ortalamasının 27,11±4,42 kg/m2 olduğu bulunmuştur. Depresyon ve stres arttıkça yeme farkındalığının azaldığı (p<0,05), duygusal aşırı yeme arttıkça, depresyonun arttığı (r=0,259; p=0,040) görülmüştür. Bakılan biyokimyasal parametrelerin de hepsinin referans aralıkta olduğu bulunmuştur. Sonuçta bariatrik cerrahi geçiren bireyler; operasyon sonrası depresyon, stres, anksiyete görülme açısından risk altındadır. Bu durum yeme farkındalığı ve yeme davranışıyla ilişkilidir. Yaşam kalitesi de bu sonuçtan etkilenmektedir. Bariatrik cerrahi sonrası bu süreç uzman bir diyetisyenin de dahil olduğu bir ekip tarafından takip edilmelidir