Basketbolcuların psikolojik ve bilişsel değişkenleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi: Ruminasyon, bilişsel esneklik, zihinsel antrenman ve öz düzenlemeli öğrenme

Bu araştırmanın amacı; basketbolcuların ruminasyon, bilişsel esneklik ve zihinsel antrenman beceri ve teknik düzeyleri ile öz düzenleme kavramları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmaya devlet üniversitelerinin Spor Bilimleri Fakültelerinde öğrenim gören 267 erkek ve 146 kadın olmak üzere toplam 413 basketbolcu kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak gönüllülük esaslı katılımları dahilinde araştırma kapsamına alınmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırma kapsamında veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu, Spor Müsabakası Ruminasyon Ölçeği, Sporcu Bilişsel Esneklik Ölçeği, Sporda Zihinsel Antrenman Envanteri ve Öz Düzenlemeli Öğrenme Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde ilk olarak normallik varsayımları için çarpıklık basıklık değerlerine bakılmış ve dağılımın normal olduğu tespit edilmiştir. Bu doğrultuda iki bağımsız grup karşılaştırılmasında MANOVA analizi, değişkenler arasındaki ilişkileri belirlemek için Pearson Korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçları, SPSS 24 ve R Studio yazılımı kullanılarak raporlanmıştır. Doğrudan ve dolaylı etkiler, yol (path) analizinde bootstrap tekniği ile 5000 yeniden örneklem seçeneği ve %95 güven aralığıyla analiz edilmiştir. Bu bağlamda bilişsel esneklik ve zihinsel antrenman egzojen (dışsal) değişken, öz düzenlemeli öğrenme aracı değişken ve ruminasyon endojen (içsel) değişken olduğu model kurulmuştur. Bulgular, bilişsel esnekliğin ruminasyonu azaltıcı etkisini vurgularken, zihinsel antrenmanın öz düzenlemeli öğrenme aracılığıyla ruminasyon üzerinde dolaylı bir etkiye sahip olabileceğini göstermektedir. Ayrıca, öz düzenlemeli öğrenmenin ruminasyonu azaltmada önemli bir rol oynadığı belirlenmiş, bu süreçlerin bireylerin bilişsel ve psikolojik iyi oluşlarını destekleyebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Spor Psikolojisi, Zihinsel Antrenman, Ruminasyon, Bilişsel Esneklik