Basında ideolojinin oluşumu ve haber üretim sürecine etkisi (örnek olay: Danıştay'ın türban kararı ve Danıştay saldırısı)

İdeoloji yaşamın her alanına yön veren bir kavramdır. İdeoloji, makro düzeyde toplumun, mikro düzeyde ise kurum, kuruluş, şirket, topluluk, sınıf, grup veya bireyin toplumsal yapıda kendisini kimlik olarak temsil etmesini sağlayan başat etmen olarak görülmektedir. Medya kuruluşlarının da toplumsal yapının bir parçası olduğu düşünüldüğünde, ideolojik yaklaşımlarda kendilerini soyutladıkları söylenememektedir. Aksine, çeşitli ilişkiler süreci içerisinde basın kuruluşları, yayın politikası adı altında ideoloji politikaları oluşturmaktadırlar.Bu çalışmada, basın kuruluşlarının oluşturmuş oldukları ideolojinin, hangi süreçler ve olgular çerçevesinde şekillendiği tespit edilmiştir. Oluşturulan ideolojinin gazetenin haber üretim sürecini ne yönde ve nasıl şekillendirdiği üzerinde durulmuştur. Dünyada ve Türkiye'de basının gelişimi ve ideoloji kavramı da açıklanmıştır. 17 Mayıs 2006 tarihinde meydana gelen Danıştay Saldırısı örnek olayı bağlamında, Anadolu'da Vakit, Cumhuriyet, Günlük Evrensel ve Yeni Şafak gazetesinin 20 günlük süreçleri incelenmiştir. İncelemede, haber metinleri, kullanılan fotoğraflar ve karikatürlerin yanı sıra sayfa tasarım analizleri yapılarak, gazetelerin ideolojik tavırları tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular değerlendirildiğinde, Türkiye'de basının, demokrasi kültürünü geliştirici yayınlar yapmadığı, tersine egemen veya alternatif söylem kalıplarına sıkışarak tek yönlü haberler ürettikleri ortaya çıkmıştır. Diğer bulgular arasında, basının tarafsızlık söylemini kendisinin işlevsizleştirdiği, gazetenin bütün elemanlarıyla ideolojik bir paket olduğu, basının toplum içerisinde zaman zaman ulus devlet yapılarını yıpratıcı yayınlar yaptığı ortaya konulmuştur. Ayrıca ekonomi ve siyasal iktidarın basını yönlendirdiği de bulgular arasındadır.