Bazı borlu çeliklerin korozyon direnci üzerinde ısıl işlemlerin etkisinin incelenmesi

Bu çalışmanın amacı 27MnCrB5, 30MnB5 ve 34MnB5 borlu çeliklerin korozyon direnci üzerinde östenitleme ve temperleme sıcaklığının etkisini incelemektir. Deney numuneleri 850 °C, 900 °C ve 950 °C'de östenitlenmiş ve 25 °C'lik su ortamına daldırılarak sertleştirilmiştir. Sertleştirme işlemini takiben numuneler 150 °C, 300 °C ve 450 °C'de 30 dakika temperleme işlemine tabi tutulmuşlardır. Çalışmada ısıl işlemler sonrası, numunelerin sertlik dağılım profili, ortalama ferrit tane büyüklüğü, mikroyapı değişimleri, korozyon karekteristikleri ve mekanik özellikleri incelenmiştir. Çalışma sonucunda korozyon hızları bakımından östenitleme ve temperleme sıcaklıklarının önemli olduğu belirlenmiştir. Korozyon deneyleri sonucunda, değişen karbon (C) oranının korozyon hızını etkilediği ve artan C oranının korozyon hızını arttırdığı saptanmıştır. İncelenen ısıl işlem koşulları altında, ortalama ferrit tane büyüklüğü ile korozyon hızı arasında zayıf bir korelasyon olduğu belirlenmiştir. Çekme deneyleri sonucunda, sertleştirme ve temperleme sıcaklığındaki artışın, çekme, akma ve kopma gerilmesi değerlerinde düşüşe neden olduğu saptanmıştır. En yüksek çekme, akma ve kopma gerilmesi değerleri 150 °C'de yapılan temperleme işleminde elde edilmiş, bunu sırasıyla 300 °C ve 450 °C'de yapılan temperleme işlemleri takip etmiştir. Çekme, akma ve kopma gerilmesi değerleri üzerinde, temperleme sıcaklığının östenitleme sıcaklığından daha etkili olduğu belirlenmiştir. Temperleme sıcaklığının çekme gerilmesi üzerindeki etkisi, akma gerilmesi üzerindeki etkisinden daha belirgindir. Anahtar Kelimeler: Borlu çelikler, ısıl işlemler, korozyon direnci, mekanik özellikler, sertleştirme, Tafel ekstrapolasyon, ferrit tane büyüklüğü.