Bazı dihidroksi akrilonitril türevlerinin sentezi ve karakterizasyonu

Tez kapsamında, son zamanlarda literatürde önemli bir yere sahip olan akrilonitril türevleri sentezlenmiştir. Akrilonitril türevlerinin farklı alanlarda kullanılmasıyla birlikte, akrilonitril üretimine olan ihtiyaç her geçen gün daha da artmaktadır. Bu sebeple hem akademi hem de endüstri yüksek verimle, daha az kimyasal kullanarak, daha ekonomik olarak akrilonitril ve türevlerini üretmek için çeşitli sentez yollarını araştırmaktadır. Son yıllarda mikrodalga destekli reaksiyonlar basitlikleri, kısa sürede, hızlı ve ekonomik olmaları, çözücü ve kimyasal madde kullanımı gerektirmemeleri, yan ürün oluşumunu azaltmaları ve verimlerinin oldukça yüksek olmaları sebebi ile çeşitli reaksiyonların gerçekleşmesinde kullanılmaktadırlar. Yeşil kimya hedefine uygun görülen bu mikrodalga destekli modern ısıtma yöntemi tez çalışmamıza önemli bir özgünlük kazandırmaktadır. Tez çalışmasında, ilk olarak 3,4-dimetoksibenzaldehit bileşiğinin çeşitli fenil asetonitril türevleriyle verdiği Knoevenagel Kondenzasyon reaksiyonu ile dimetoksi sübstitüe fenilakrilonitril bileşikleri 3(a-h) sentezlendi. Knoevenagel Kondenzasyon reaksiyonu ile elde edilen dimetoksi sübstitüe fenilakrilonitril bileşiklerindeki metoksi grupları demetilasyon yöntemi ile ev tipi mikrodalga fırında sonuç ürünleri olan dihidroksi sübstitüe fenilakrilonitril bileşiklerine 4(a-h) dönüştürülmüş ve karakterizasyonları gerçekleştirilmiştir. Sentezlenen dihidroksi sübstitüe fenilakrilonitril bileşikleri, 2-fenil-3-(3,4-dihidroksifenil)akrilonitril, 2-(3-metilfenil)-3-(3,4-dihidroksifenil)akrilonitril, 2-(4-metilfenil)-3-(3,4-dihidroksifenil)akrilonitril, 2-(4-klorofenil)-3-(3,4-dihidroksifenil)akrilonitril, 2-(4-florofenil)-3-(3,4-dihidroksi fenil)akrilonitril, 2-(4-hidroksifenil)-3-(3,4-dihidroksifenil)akrilonitril, 2-(3-triflorometilfenil)-3-(3,4-dihidroksifenil)akrilonitril ve 2-(4-triflorometilfenil)-3-(3,4 dihidroksifenil)akrilonitril türevlerini içermektedir. Tez kapsamında sentezlenen bütün ara ve sonuç ürünlerin yapıları, spektroskopik yöntemler (1H-NMR, 13C-NMR, FT-IR) ve sonuç ürünleri elementel analiz tekniği kullanılarak karakterize edildi. Ayrıca sentezlenen 2-(4-klorofenil)-3-(3,4-dimetoksifenil)akrilonitril 3(d), 2-(4-florofenil)-3-(3,4-dimetoksifenil)akrilonitril 3(e) ve 2-(4-metoksifenil)-3-(3,4-dimetoksifenil)akrilonitril 3(f) bileşiklerinin molekül yapıları X-ışınları kristallografisi ile aydınlatılmıştır.