Bedelsiz senedi kullanma suçu (TCK M. 156)

Bedelsiz senedi kötüye kullanma suçu, mülga 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun ilk şeklinde düzenlenmemiş; 1936 yılında 3038 sayılı Kanun ile 509. maddeye eklenmişti. Bu suç, 765 sayılı TCK'nın mehazı niteliğinde olan İtalyan Ceza Kanunu'nda da düzenlenmemişti. Bedelsiz senedi kullanma suçu, mal aleyhine cürümler başlığı altında emniyeti suiistimal başlıklı dördüncü fasılda, müstakil olarak düzenlenmemiş, emniyeti suiistimal suçunun seçimlik hareketlerinden birisi olarak düzenlenmişti. 5237 sayılı TCK döneminde ise bedelsiz senedi kullanma suçu, müstakil olarak malvarlığına karşı işlenen bir suç niteliğinde, 156. maddede, orijinal bir suç tipi olarak varlık kazanmıştır. Bu çalışmada 765 sayılı TCK döneminde bu suçun orijinal bir suç tipi olarak ihdas edilmesinin gereksizliğine yönelik doktrindeki eleştiriler tahlil edilmiştir. Bu suçun bağımsız bir suç tipi olarak düzenlenmesinin ihtiyaç dahlinde olduğu ve bu hususun ultima ratio ilkesine aykırı olmadığı sonucuna varılmıştır. Bu suçla korunan hukukî değer araştırmasında, doktrinde bu suçun koruduğu hukukî değerin tek boyutlu olduğu görüşler eleştirilmiş ve bu suçta korunan hukukî değerin çift boyutlu olduğu sonucuna varılmıştır. Muhakeme başlığında ise bu suçun ispatı ve senedin bedelsizliği ile ilgili hukuk mahkemesi kararının ceza mahkemesine olan etkisi özellik arz etmektedir. Yargıtay'ın İçtihadı Birleştirme Kararı ile bu suç özelinde senetle ispat kuralının geçerli olacağı yönündeki kararının hukuk tekniği bakımından hatalı olduğu ortaya konmuş; ancak fayda ilkesi gereği senetle ilgili bir ceza yargılamasında senetle ispat kuralının amaca hizmet edeceği sonucuna varılmıştır. Bu anlamda ceza muhakemesinin temel ispat kuralına aykırı bir uygulamanın İçtihadı Birleştirme Kararı ile değil kanunla öngörülmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu bölümün son kısmında ise senet konusunda hukuk mahkemelerinin sahip olduğu uzmanlık göz önünde bulundurulduğunda ceza mahkemelerinin bu husustaki hukuk mahkemesi kararlarıyla bağlı olması gerektiği sonucuna varılmıştır.