Berlın- Pariser platz ve İstanbul- Taksim Cumhuriyet Meydanı üzerinden kamusal alanların yaşanabilirlik ölçütleri bağlamında karşılaştırmalı analizi

Son yıllarda küresel boyutta yaşanan kültürel ekonomik ve sosyopolitik olaylar, kamusal alanların tanımını ve kullanımını tartışmaların konusu haline getirmiştir. Esas olarak kamusal alanlar, şehirde yaşayan insanların bir araya geldikleri ve buluştukları mekânlardır. Kamusal alanlar, toplumların ve şehirlerin yeniden yapılandırılmasında ve gelişme süreçlerinde daima önemli rol oynamaktadır. Yüzyıllar boyunca, şehir meydanları kentlerin en önemli kamusal alanları olmuşlardır. Şehir meydanları kentsel kamusal alanlar olmanın yanı sıra, meydanı çevreleyen yapıların temsili açısından da önemli mimari öğelerdir. Günümüze kadar kent meydanları, yönetim erkleri ve onların farklı ideolojiler tarafından dönüştürülmüştür. Bu çalışma kapsamında, Berlin kentinden iki önemli meydan, Pariser Platz ve Potsdamer Platz ve İstanbul'dan Taksim Meydanı çalışma alanları olarak seçilmiştir. II. Dünya Savaşı'na kadar Berlin'in en büyük meydanı olan Pariser Platz, kentin tam merkezinde Brandenburg Kapısı ile Unten den Linden (Ihlamurlar Altında) bulvarı arasında yer almaktadır. Savaşın sona ermesi ve devamında Berlin Duvarı'nın yapılmasıyla birlikte meydan atıl bir hal almıştır. Potsdamer Platz ise yine kentin merkezinde ve Pariser Platz'ın yaklaşık bir kilometre güneyinde yer almaktadır. Fakat bu iki meydan, yapıları ve özellikleri açısından birbirlerinden çok farklıdır. Örneğin, Pariser Platz baskın ve kapalı bir meydan iken, Potsdamer Platz sokaklarla beslenen bir meydandır. Bu iki meydan, kentin gelişmeye başladığı dönemden günümüze kadar – ki bu sürece II. Dünya Savaşı, Nazi Dönemi ve Duvar'ın varolduğu dönem dahildir – kimliklerini ve farklı tipolojilerini korumuşlardır. Çalışma alanı olarak seçilen diğer bir meydan olan İstanbul Taksim Meydanı tarihi bakımından en az İstanbul kadar önemli bir mekândır. İstanbul'un en önemli meydanı olan Taksim Cumhuriyet Meydanı da birçok kez müdahaleye uğramış, tarihi 1800'lü yılların sonuna dayanan bir meydandır. Tez kapsamında Pariser Platz, Potsdamer Platz ve Taksim Meydanı'nın kullanımlarına odaklanırken, belirlenen kriterler ışığında mekânsal kalitenin ölçülmesi amaçlanmaktadır.