Betonarme yapıların çatlama etkisi göz önüne alınarak lineer olmayan analizi

Bu çalımada kiriş ve kolonlarda oluşan çatlamalar göz önünde bulundurularak betonarme çerçevelerin rijit diyafram modeli ile üç boyutlu analizi için iteratif yönteme dayal8 bir bilgisayar programı geliştirilmiştir. Betonarme yap8ya etkiyen yatay ve düşey yüklerden dolayı kiriş ve kolon elemanlarının çatlaması halinde etkili atalet momentlerinin hesabında ACI, CEB ve olasılığa dayalı etkili rijitlik modelleri kullanılmıtır. Analizde kayma deformasyonlarının etkisi de göz önünde bulundurulmuş olup etkili kayma modüllerinin hesabında literatürde mevcut olan değişik yöntemler kullanılmıtır. Çalımada, deneysel çalımaları daha önceden yapılan, yatay ve düşey yükler etkisi altındaki betonarme çerçeve örnekleri geliştirilen bilgisayar programı aracılıAı ile çözümlenmiş ve elde edilen sonuçların deneysel sonuçlarla karşılaştırılmasından oldukça uyumlu sonuçlar elde edilmiştir. Çalıma kapsamında ayrıca kiriş ve kolon elemanlarda oluşan çatlamaların etkisiyle birlikte geometrik nonlineerlik etkiler de göz önünde bulundurularak betonarme çerçevelerin üç boyutlu analizi için bir bilgisayar programı daha geliştirilmiştir. Yatay ve düşey yükler etkisi altındaki üç boyutlu betonarme çerçeve örneklerinin geliştirilen bilgisayar programı ile çözümlenmesinden çatlamalarla birlikte geometrik nonlineerlik etkilerin yapı davranıına olan etkisi ayrıntılı bir şekilde irdelenmeye çalıılmıtır. Betonarme yapıya uygulanan yatay ve düşey yüklere baAlı olarak özellikle tasarımda proje mühendisleri için önemli olabilecek, elemanlardaki çatlamaların oluşum sırası ve elemanların eğilme rijitliğinde oluşan değişimler de bu çalımada elde edilebilmektedir. Anahtar kelimeler: Üç boyutlu analiz, betonarme çerçeveler, etkili atalet momenti, etkili kayma modülü, yatay deplasmanlar.