Bilinçaltına yönelik manipülatif unsurların indirgenmesine dayalı görsel kültür çalışmaları: Bir A/R/Tografi araştırması örneği

Bilinçaltı her türlü dış uyarandan etkilenebilmektedir. Etkin uyaranların başında etrafımızda çok yoğun şekilde bulunan görseller bulunmaktadır. Bu etkilenim bireylerin her türlü eyleminde ve düşünce içeriklerinde etkilidir. Çalışmada, görsellerin bilinçaltı etkilerinin, ilişkisel bağlamlarının sorgulanması ve sorgulamalar aracılığıyla bilinçaltı etkilerinin azaltılabilirliğinin irdelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırma, yaşayan sorgulama ile derinlemesine anlamları bulmayı amaçlayan uygulama odaklı sanat temelli eğitim araştırma yöntemi olan "A/R/Tografi" ile gerçekleştirilmiştir. Veriler ve verilere ilişkin sorgulama süreci, gerçeğin bütünsel, çok boyutlu, sürekli değişken yapısını yorumlayan rizomatik analiz yöntemi ile incelenmiştir. Araştırmanın amacına yönelik derinlemesine bilgiler elde edebilmek için veri toplama yöntemleri olarak video kaydı, yapılandırılmamış gözlem, yapılandırılmamış görüşme, doküman inceleme, (araştırmacı günlükleri, alanyazın, veri dökümleri, ekran görüntüleri) kullanılmıştır. Araştırma bulguları, bilinçaltına etki eden görsel uyaranlar, uyaranların bilinçaltı etkileri ve uyaranların yönlendirmelerine ilişkin yapılan yaşayan sorgulama ile yorumlanarak anlamlandırılmıştır. A/R/Tografi yöntemi ile sanatçı/araştırmacı/öğretmen rollerinin çalışmada açığa çıkarıldığı düşünülmektedir. Araştırma bulguları, bilinçaltı etkilere ilişkin, "Etkilenim", "Yönlenim", "Yönlendirme", "Fark Etme" ve "Aynalanma" çerçevesinde sunulmuştur. Bilinçaltı etkilerin sorgulamalar aracılığıyla belirlenebileceği ve etkilerinin azaltılabileceğine ilişkin bulgular elde edilmiştir.