Bir bilimsel tefsir örneği olarak Haluk Nurbâki'nin Kur'ân'a yaklaşımı

Kur'ân-ı Kerîm Allah tarafından insanlara rehber ve yol gösterici olması için gönderilmiş ilahi bir kitaptır. İndirildiği zamandan itibaren tefsir edilmeye ve anlaşılmaya çalışılmıştır. Son ve evrensel olmasından dolayı içerisinde her zaman ve mekâna hitap edebilecek bilgileri barındırmaktadır Ayetlerden çıkarılan manalar zamana, mekâna ve ulemanın anlayış biçimine göre farklılık göstermektedir. Son iki asırda bilim ve teknolojinin gelişmesi ve hayatımızın her alanına girmesiyle Kur'ân-ı Kerîm'i anlamada farklı yöntemler meydana gelmiştir. Bunlardan birisi Kur'ân-ı Kerîm'i, kevni ayetlerle bilimsel veriler arasındaki delaleti ortaya çıkararak anlama yöntemidir. Genellikle bilimsel tefsir olarak isimlendirilen bu yöntem Kur'ân-ı Kerîm'de kâinat ve tabiat kanunlarından bahseden ayetlerin yapılan bilimsel araştırmalar sonucunda elde edilen verilerle arasındaki uyumu bizlere gösterir. İlmi tefsir ve bilimselci tefsir olarak da isimlendirenler olmuştur. Bilimsel tefsir yöntemiyle Kur'ân ayetlerini anlamaya ve anlatmaya çalışan birçok âlimden birisi de bu tezde araştırmaya konu edinilen Haluk Nurbâki'dir. Nurbâki tıp hekimi olmasının yanında Kur'ân'ı anlama ve başkalarına da anlatma çabası olan nadide şahsiyetlerdendir. Özellikle kâinattan bahseden ve bilimin de konu edindiği durumlara işaret eden ayetleri 21. asrın anlayış biçimine ve tefsir ilminin ruhuna münasip bir şekilde tefsir etmiştir. Nurbâki kevni ayetleri tefsir ederken bilim insanlarının keşfettiği verilerle ayetlerin bahsettiği manayı beraber değerlendirerek aralarındaki uyumu ortaya çıkarmıştır. Bu gayretiyle hem bir bilim insanı hem de bir Kur'ân müfessiri olunabileceğini bizlere göstermiştir. Kur'ân-ı Kerîm mucize bir kitap olduğunu içerisinde bulunan kevni ayetlerle bizlere göstermektedir. Bu asırda Kur'ân-ı Kerîm'in mucize olduğunu anlamamıza yardımcı olan yöntemlerden birisi de kevni ayetleri konu edinen bilimsel tefsir çalışmalarıdır. Birçok eser veren ulema yanında Nurbâki'nin özellikle bilimsel konuları ele alan Kur'ân-ı Kerîm'den Ayetler ve İlmi Gerçekler kitabı da Kur'ân'ın mucize oluşunu bizlere göstermektedir. Zamanımız da doğru ve murad-ı ilahiye uygun bilimsel tefsir yapılması Kur'ân-ı Kerîm'in anlaşılması için önemlidir. Çünkü Kur'ân her zamana olduğu gibi bizim asrımızın da ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde indirilmiştir. Bu zamanın inançsızları bilimle Allah'ı inkâr yoluna gittikleri için onları ilzam da bilimsel yolla olmalıdır. Bunun için Kur'ân'daki bilimsel bilgileri asrımızın ihtiyaçlarına uygun şekilde tefsir etmek gereklidir. Bu tezimizde bir kısım kevni ayet ve ayetlerin delalet ettiği birçok bilimsel konuyu Nurbâki'nin görüş ve yorumlarıyla ele aldık. Konuları işlerken Nurbâki'nin yanı sıra ayetlere bilimsel yorum getiren Süleyman Ateş, Celal Yıldırım, Celal Kırca, Elmalılı Hamdi Yazır, Mehmet Sait Şimşek gibi bir kısım müfessirlerin eserlerinden de alıntı yaptık. Amacımız tıp hekimi olan Nurbâki'nin ayetlere getirdiği bilimsel yorumları yer yer diğer bazı müfessirlerle karşılaştırma yaparak görmektir. Çalışmamızda gördük ki fen ilimlerinin ilerlemesi ve bilimsel çalışmaların artması her ilimde olduğu gibi tefsir ilminde de etkilerini göstermiştir. Bu durum Kur'ân'ın bazı ayetlerinin daha iyi anlaşılmasını sağlamıştır. Yapılan bilimsel çalışmalardan elde edilen verilerin Kur'ân ayetlerine ters düşmemesi: hatta ayetlerin işaret ettiği manaları tasdik eder nitelikte olması Kur'ân'ın mucize olduğunu bize göstermektedir. Olumsuz olarak ise şöyle bir sonuca vardık: Ulemanın ayetleri tefsir ederken kullandığı metotlar yaklaşık olarak aynıdır. Genellikle araştırmayı yapan bilim insanının vardığı sonucun ayet ile olan uyumunu göstermektedirler. Yani müfessirlerin ayetleri kendi araştırmaları veya Müslüman bir grup insanın yaptığı yorum veya çalışma değil de: yabancı bilim insanlarının yaptığı araştırmalarla açıklamaktadırlar. Bunu yerine her ilimden bir veya birkaç Müslüman âlimin bir araya gelip kapsamlı bir tefsir yazması daha iyi olacaktır. Zira İslam âleminde her ilim dalından bilim insanımız mevcuttur. Tezimiz üç bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde bilimsel tefsirin isimlendirilmesi, amacı ve öneminin ne olduğu konuları, ikinci bölümde Haluk Nurbâki'nin hayatı, eserleri ve tefsir anlayışı, üçüncü bölümde ise Haluk Nurbâki'nin ayetler ışığında ele aldığı bilimsel konular işlenmiştir.