Bir sivil toplum kuruluşunda iç denetim süreçlerinin incelenmesi: İlim Yayma Cemiyeti örneği

Kişisel menfaate dayanmayan, gönüllülük esasına bağlı faaliyet gösteren, toplum yararına kurulmuş olan, resmi kurum ve kuruluşların dışında kalan ve yasal topluluklar şeklinde tanımlanabilen sivil toplum kuruluşu (STK) oda, sendika, dernek ve vakıf vb. isimler altında sanat, kültür, eğitim ve sağlık gibi çeşitli alanlarda hizmet vermektedir. Yirminci yüzyılın sonlarına doğru ülkemizdeki STK sayısı gittikçe artmış, böylelikle hem topluma hizmette artış sağlanmış hem de devletin yeterli olmadığı alanlarda gönüllülük esasına dayalı faaliyetlerle devletin yükü hafifletilerek sorunların giderilmesi sağlanmıştır. Eğitim ve kültür alanında uluslararası standartlarda hizmet verme vizyonu ve ülkenin kalkınmasına, milli ve manevi değerlerini benimseyerek vatanına bağlı toplum oluşturacak eğitim ve kültürel faaliyetler yapma misyonuyla hareket eden İlim Yayma Cemiyeti (İYC), Türkiye'de eğitim alanında topluma hizmet sunan en eski ve en köklü sivil toplum kuruluşlarından biridir. Bu tez çalışmasında ülkemizde faaliyet gösteren ve önemli bir STK olan İYC'niniç denetim süreci incelenmiştir. İncelemeye temel olan sorunsal, Cemiyet'in iç denetim süreçlerinin ve mekanizmasının bilimsel bir incelemeye tabi tutulmamasıdır. Bu amaçla hazırlanan çalışmada iç denetim yöntemlerinden olan COSO örnek alınmıştır. COSO'ya göre İYC iç denetimini incelemek üzere Cemiyet'in denetim müdürü ile bir mülakat yapılmıştır. Ayrıca Kamu İç Denetim Standartları ile ilgili bilgi verilmiş olup bu standartlar İYC Denetim Yönetmeliği ile karşılaştırılmıştır. İYC Denetim Kurulu üyeleriyle birlikte bir SWOT analizi hazırlanmış ve İYC Denetim Yönetmeliği incelenerek elde edilen bilgi ve bulgulara tezin inceleme kısmında yer verilmiştir.