Biyoloji tarihindeki paradigmatik değişimler ve seçilimin birimleri problemi
Bu tez size mi ait?
Bu kayıt toplu arşivden geldi. Sizinse profilinize bağlayın.
2025
0 görüntülenme
0 i̇ndirme
Danışman: Prof. Dr. Cengiz İskender Özkan
Özet (TR)
Biyoloji tarihine Kuhncu bir perspektiften yaklaşıldığında, tıpkı fizik felsefesinde olduğu gibi biyoloji tarihinde de olağan bilimin, keşiflerin, buhranların ve devrimlerin çok önemli rollere sahip oldukları anlaşılacaktır. Darwin'e kadar gelen süreçte, tanırının yaratımı olan ve arada geçişlilik bulundurmayan sabit tipolojik tür anlayışı Darwin'le beraber yerini sabit olmayan tek bir ortak atadan türeyen, doğal seçilim yoluyla birbiriyle ilişkilenen dinamik bir türleşme anlayışına bırakmıştır. Darwinci evrim teorisinin Kopernik Devrimine benzer bir devrim yarattığı ve biyoloji tarihinde Aristotelesçi paradigmadan Darwinci paradigmaya doğru bir kayma olduğu iddia edilebilir. Darwin'in evrim teorisinden sonra başka herhangi bir paradigma değişimi yaşanmamıştır. Fisher, Haldane ve Wright teorinin olgunlaştırılmasına önemli ölçüde katkı sağlamış evrimi niceliksel olarak ölçülebilir hale getirmişlerdir. Daha sonra bu çalışmalara Dobzhansky, Huxley ve Simpson'ın çalışmaları da eklenmiştir. Fisher, Haldane ve Wright'ın çalışmaları mikro evrimle ilgiliyken Dobzhansky, Huxley ve Simpson'ın çalışmaları makro evrimle ilgilidir. Mikro evrimle makro evrimin bir araya getirilmesi sayesinde modern sentezin bütünlüğü sağlanmıştır. Sentez konusunda fikri birliği olsa da seçilimin hangi birim üzerinde işlediği sorusu hakkında anlaşmazlıklar doğmuştur. Dawkins ve Williams seçilimin yegâne biriminin genler olduğunu düşünse de Sober ve Wilson bu görüşe karşı çıkmıştır. Seçilimin biriminin salt genler değil organizmalar ve gruplar da olabileceğini ileri sürmüşlerdir. Sober ve Wilson'ın bu iddiasına ilişkin olarak da bu çalışmada birey holobiyontların seçilimin birimi oldukları gösterilmeye çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Paradigma, devrim, biyoloji tarihi, evrim, seçilimin birimleri, holobiyont.
Yazar
Aysel Görkan
Kurum
Aydın Adnan Menderes University
Felsefe Bilim Dalı
Bu Yayına Nasıl Atıf Yapılır
Aysel Görkan (Doktora Tezi). Biyoloji tarihindeki paradigmatik değişimler ve seçilimin birimleri problemi, 2025, Aydın Adnan Menderes University.
Anahtar Kelimeler
Lisans
Tüm Hakları Saklıdır
Bu eser belirtilen lisans koşulları altında paylaşılmaktadır.
Aydın Adnan Menderes University tezlerinden daha fazlası
- Yatağan ve çevresinde üretilen ballarda halk sağlığı açısından risk oluşturacak bazı ağır metal düzeylerinin ICP-MS tekniği ile belirlenmesi(2021)
- Histerektomiye ilişkin kadın ve eşlerinin bilgi ve düşünceleri(2017)
- Doğal kaynakların rekreasyonel amaçlı kullanımının ekonomik değerinin belirlenmesi: Pamukkale Örenyeri örneği(2018)
- Diyabetik ayak hastalarında depresyon ve anksiyete düzeyi ve ilişkili faktörler(2018)
- Kronik idiyopatik ürtikerin HLA sınıf I ve sınıf II antijenleri ile ilişkisi(2018)
- İ.Ö II. bin yıl Orta Anadolu pişmiş toprak gaga ağızlı testileri(2006)