Borsa İstanbul'da halka arz süreci ve halka arzların başarılarının değerlendirilmesi

Türkiye'de 1980 yıllarının ortalarında uygulanmaya başlayan açık piyasa ekonomisiyle kurulmuş olan sermaye piyasaları, 1994, 2000-2001 ve 2007-2008 krizlerine rağmen her zaman için büyümesini sürdürmüştür. Kriz ve sonrasında yavaşlayan halka arzlar, ülke ekonomisinde başlayan büyüme sürecine paralel olarak hızını artırmıştır. 2010 sonrasında kamunun desteğiyle başlayan halka arz seferberliği ile hızlanan halka arzlar, getirileri bakımından her dönemde araştırmalara konu olmuştur. Yapılan bu çalışmanın amacı; 2010-2015 yılları arasındaki halka arzların kısa ve uzun vade performanslarının analiz edilmesidir. Yapılan hesaplamalar ve yorumlar şirketlerin piyasa değerleri, halka arz oranları ve mali-sınaî endeks sınıflandırması yapılarak, ilk halka arzdan pay senedi alan yatırımcıların ağırlıklı olarak uzun dönemde anlamlı bir getiri elde edip etmediklerini bulmaktır. Çalışmaya konu olan pay senetlerinin; ilk gün, ilk ay, 12, 24 ve 36 ay sonundaki fiyatlamaları dikkate alınarak, piyasa getirilerine ne düzeyde paralellik gösterdiği incelenmiştir. Olay analizi yöntemi kullanılarak, çalışmanın kısa ve uzun vadeli periyotlarının AR ve CAR hesaplamaları yapılmıştır. Elde edilen sonuçlarda ilk gün ve ilk ay sonunda sırasıyla %2,9 , %3,1 AR değerlerine ulaşılırken, vadenin uzaması durumunda CAR değerlerinin negatif olduğu görülmüştür. Araştırmaya konu olan 53 pay senedinin halka arzının ardından 36 ayın sonunda ortalama -%54,7 CAR değerlerine sahip oldukları saptanmıştır. Yapılan hesaplamaları, sınai ve mali endeks, halka açılma oranı ve firmaların piyasa değerleri baz alınarak alt başlıklar altında incelendiğinde uzun vadede bulunan istatistiki sonuçların birbirine paralellik gösterdiğini ve 36 aylık CAR getirilerinin negatif olarak gerçekleştiği görülmektedir. Çalışma sonucunda; zayıf uzun dönem getirilerine sahip olan halka arz portföyü, bulunan negatif uzun dönem ortalama kümülatif anormal getirileri tarafından desteklenmekte ve daha önce yapılan literatür çalışmalarıyla tutarlı bulunmaktadır.