Bruksizme bağlı masseter kas hipertrofisinin periodonsiyum ve dişler üzerine etkilerinin klinik araştırması

Günümüze kadar birçok araştırmaya konu olan bruksizm, tek bir etiyolojik faktöre bağlanamayacak; fizyolojik, psikolojik, biyomekanik birçok etkenle ilişkisi bulunan bir kavramdır. Ayrıca bu etkenler üzerinde olumsuz sonuçlar oluşturabilecek, kümülatif, zamanla yıkıcı etkisi artan parafonksiyonel bir alışkanlıktır. Bruksizm belirtilerinin patoloji meydana getirmeden saptanması ve erken tedavi uygulanmasının önemi büyüktür. Bruksizmin teşhisinde; anket formları, klinik bulgular ve tamamlayıcı metotlar yer almaktadır. Yaptığımız çalışmada anket formu, klinik ağız içi belirtilerden yararlanılarak hastalar bruksist olanlar ve olmayanlar olarak gruplandırılmıştır. Çalışmamızdaki amaç bruksizm yoluyla meydana gelen masseter kas hipertrofisinin, dişler ve periodonsiyum üzerinde meydana gelen yıkımdaki rolünü saptamaktır. Oluşturulan iki grupta masseter kas hacimleri ultrasonografi kullanılarak ölçülmüştür. Ölçümler istirahat ve sıkı ısırma sırasında yapılmış, beşer dakikalık bekleme sonrası tekrarlanmıştır. Hastaların diş ve periodonsiyumlarında mevcut olan harabiyet ve değişimler, oluşturulan takip çizelgelerine aktarılmıştır. Dil kenarlarındaki değişiklikler, linea alba varlığı, abfraksiyon defekti, atrizyon defekti, periodontal ligament genişlemesi, McCall Festoon veya Stillman cleft varlığı ile bruksizm arasında istatiksel olarak anlamlı ilişki gözlemlenmiştir. Verilen anket formundaki bruksizm lehine indeks artışının, bruksizm riskini 1,02 kat arttırdığı saptanmıştır. Anket verilerine göre bruksist hastaların %42,6'sının sahip oldukları parafonksiyonun farkında oldukları saptanmıştır. Yapılan ultrasonografik ölçümler sonrasında bruksizme bağlı dişler ve periodontal dokularda gözlemlenen harabiyetin kas kalınlığından ziyade dişlerin maruz kaldığı eksternal kuvvetin süresi ve sıklığıyla ilişkilendirilmiştir. Ancak çalışma sonuçlarımızı destekleyen daha fazla klinik çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.