Çamur susuzlaştırma ünitesi çıkış sularından fosfor geri kazanımı

Fosfor yenilemeyen ve kullanım sahası fazla olan bir elementtir, bu nedenle son yıllarda mevcut kaynak stokları dünya çapında azalmaktadır. Bu durum, fosfor geri kazanımı konusunun önemini artırmıştır. En önemli fosfor kaynaklarından biri olan atık su içerisindeki fosfor miktarı, geri kazanım açısından azımsanmayacak boyutlardadır. Atık su arıtma tesislerinde çamur susuzlaştırma ünitelerinden çıkan filtrat suyu içerisindeki kirlilik yükleri, tesisin proses havuzlarına ek yük olarak gönderilmektedir. Bu çalışmada çamur susuzlaştırma ünitelerinden alınan filtrat suyunun verdiği ek yükün kaldırması ve elde edilen fosfor geri kazanım ürününü tesis yeşil alanı için gübreleme amaçlı kullanılması amaçlanmıştır. Ayrıca geri kazanım işleminde çekirdek materyal olarak kullanılan kum materyali tesis havalandırmalı kum ve yağ tutucu ünitesinden çıkan kumlardan temin edilerek, atık su arıtma tesislerinde yan atık olan kumun da belirli bir miktarı değerlendirildi. Yapılan bu çökeltme işleminde %34 oranında fosfor geri kazanımı sağlanmıştır. Elde edilen materyal saksılara ekilen çimlerde farklı oranlarda gübre materyali olarak kullanılarak 10 gün boyunca çimlerin büyümesi gözlemlenmiştir. En uzun çim uzaması belirlenen saksıdaki verilere dayanılarak, işletme senaryosu verilen bir atık su arıtma tesisinde yeşil alan için kullanılabilecek çökelek miktarları hesaplanmıştır. Yapılan hesaplamada, filtrat suyundan kazanılan fosfor çökeleği, yeşillendirme amaçlı kullanılacak olan gübrenin yaklaşık 21 katını karşılayabileceği ve yan atık olan kumun % 7 sinin de bu işlemle geri kazanabileceği belirlenmiştir.