Çelik matrisli ve Ni, Mo, Cu katkılı toz metallerden üretilmiş dişli çarkların mikroyapı ve mekanik özelliklerinin incelenmesi

Bu çalışmada T/M yöntemiyle düz dişli çarklar üretilmiştir. Bu düz dişli çarkların presleme sırasında kullanılan metal tozları demir esaslıdır ve her bir numune farklı toz boyutuyla preslenmiştir ve 1120°C'de sinterlenmiştir. Bu farklı toz boyutları eleme işlemi ile elde edilmiştir. Elek analizine tabi tutulmayan metal tozlarından üretilen numunelerden bir kısmı 850°C'de, bir kısmı ise standart proses baz alınarak 1120°C'de sinterlenmiştir. Farklı sinterleme sıcaklığına sahip olan elek analizine tabi tutulmadan üretilen dişli numunelerinin daha sonra tel erozyonla kesiti alınmış ve kesiti alınan numunelerinde mekanik özellikleri incelenmiştir. Üretilen düz dişli çarkların aynı zamanda yağlı ve kuru ortam düzeneklerinde çalışması kontrol edilmiştir. Dizel pompaya montajı için düz dişliler belirli talaşlı işlemlerden geçmiştir. Deneyler; geometrik analiz, yoğunluk, pürüzlülük, sertlik olarak dört bölüme ayrılmıştır. Aynı zamanda T/M dişlilerinin makroyapı ve mikroyapısı incelenmiştir. Toz boyutuna göre deney sonuçları değerlendirildiğinde; tane boyutu arttıkça; olumlu etki olarak, yoğunluk artmış ve gözeneklilik azalmıştır, olumsuz etki olarak; pürüzlülük değerleri artmış, makrosertlik ve mikrosertlik değerleri azalmıştır. Sinterleme sıcaklığının etkisinin değerlendirildiği deney sonuçları incelendiğinde; ham numuneler en düşük pürüzlülük değerini verirken, diğer tüm analizlerde en iyi sonucu 1120°C'de üretilen T/M dişliler vermiştir. Tel erozyonla kesiti alınmış dişlilerin deneysel sonuçları incelendiğinde; geometrik analiz, hacimsel gözeneklilik, pürüzlülük değerlerinde en iyi sonucu üst zımba ile basıldığı düşünülen kenar kesiti vermiştir. Yoğunluk baz alındığında ise, orta kesit en yüksek yoğunluk değerini vermiştir.