Sentriolar satelliteler primer silyum oluşumu ve silyum içeriğinin düzenlenmesi için gereklidir.

Sentrozom, hücrenin ana mikrotübül organize edici bölgesidir. Hücre bölünmesi, hücrenin şeklinin oluşturulmasında ve hücre hareketinde rolü vardır. Bu rollerin dışında sentrozom, primer silyum oluşturan önemli bir işleve sahiptir. Primer silyum, hücre için sinyal merkezi olarak görev alan mikrotübül bazlı bir organeldir. Sentrozom/silyum kompleksi ile ilişkili yapısal veya işlevsel kusurlar, silyopati adı verilen genetik hastalıklara yol açar. Silyopatilere neden olan bozuklukların moleküler mekanizmasını anlamak için, sentrozom/silyum kompleksinin zaman ve uzayda nasıl düzenlendiğini anlamak önemlidir. Sentriyolar satelitler sentrozom/silyum kompleksinin üçüncü bileşenidir. Tezimin ikinci bölümünde, sentriyolar satelitleri olmayan hücreleri primer silyum oluşumu ve silyum fonksiyonları açısından karakterize ettim. İç medüller toplama kanalı (IMCD3) hücrelerinde PCM1 genini knock-out ederek satelliti olamayan hücreler oluşturdum. PCM1, sentriyolar satelitlerin iskelet proteinidir. Satelitleri olmayan IMCD3 hücreleri, kontrol hücreleri kadar verimli bir şekilde primer silyum oluşturamadı. Satelitsiz hücrelerin oluşturduğu primer silyaların içeriği ve işlevi de kontrol hücrelerine göre farklıydı. PCM1 knock-out hücrelerinde diğer hücresel süreçlerin nasıl etkilendiğini anlamak için, kontrol ve satelitsiz hücrelerin küresel proteomunu ikili kütle etiketi (TMT) etiketleme tabanlı kantitatif analizi kullanarak karşılaştırdım. Bu analiz, aktin hücre iskeleti, hücre hareketi ve adezyonu, endositoz, nöronal süreçler gibi birçok sürecin PCM1 proteininin yokluğunda etkilendiğini ortaya koydu. Bu gözlemlerle, sentriyolar satelitlerin primer silyum oluşumu, silyum içeriğini ve işlevini düzenlemek için önemli olduğunu gösterdim. Ancak, bu düzenlemenin arkasındaki mekanizmayı hala tam olarak bilememekteyiz. Tezimin üçüncü bölümünde, primer silyum oluşturmayan ve oluşturan hücrelerdeki PCM1'nın etkileştiği proteinleri karşılaştırmak için miniTurbo etiketleme yöntemini uyguladım. Bu bölümün amacı, sentriyolar satelitlerin primer silyum olumunu sırasındaki rolünün altında yatan mekanizmaya ışık tutabilmek için primer silyum oluşturmuş hücrelerde PCM1'nın etkileştiği proteinleri bulmaktı. miniTurbo deneyleri ve kütle spektrometrisi analizi ile primer silyum oluşturan hücrelerde PCM1 ile etkileşime giren bir proteinlerin listesini çıkardık. Bu proteinler arasında, TBC1D31 proteininin lokalizasyonunu ve fonksiyon kaybı deneyleri ile primer silyum oluşumundaki rolüne baktık. TBC1D31 proteini dışında belirlediğimiz diğer primer silyum oluşumundaki rolleri ve PCM1 ile etkileşimleri sentriolar satelitler ile primer silyum oluşumu arasındaki ilişkinin anlaşılması için ileriki çalışmalarımızda daha detaylı çalışılacaktır.