Determination of biologically active glycosides from Cephalaria balansae Raus.

Bu çalışmada, Cephalaria balansae Raus. (Caprifoliaceae) bitkisinden biyolojik aktif doğal bileşiklerin elde edilmesi amaçlandı. Bitkinin toprak üstü kısımlarından hazırlanan n-bütanol ekstraktı üzerinde yapılan fitokimyasal incelemeler, balansoides A-D olarak adlandırılan 4 yeni hedereganin aglikonlu triterpen saponinin yanı sıra 10 bilinen doğal bileşik elde edildi. İzolasyon ve saflandırma çalışmaları sırasında çeşitli kromatografik (TLC, CC, PLC, VLC, MPLC) ve kimyasal yöntemlerden faydalanıldı. Saf olarak elde edilen bileşiklerin yapılarının belirlenmesinde gelişmiş spektroskopik yöntemler (UV, FT-IR, 1D- ve 2D-NMR, HRESIMS) kullanıldı. Elde edilen 4 yeni triterpen saponinin, HEK-293, A-549, HeLa hücrelerine karşı potansiyel sitotoksik aktivitelerinin yanı sıra insan kan hücrelerindeki hemolitik özellikleri araştırıldı. Balansoide A'nın, kanserli A-549 ve HeLa hücreleri ile kanserli olmayan HEK-293 hücrelerine karşı, sırasıyla 12, 15 ve 8 μM IC50 değerlerinde, kaydedeğer ölçüde kanser önleyici etki gösterdiği belirlendi. İnsan eritrosit hücreleri üzerinde yapılan hemolitik aktivite test sonuçları ise, Balansoid A-D ile n-butanol ekstraktının önemli miktarda hemolize neden olduğunu gösterdi. IL-1β, IFN-γ ve IL-2 sitokinleri üzerinde yapılan bağışıklık sistemi aktivite testlerinde de Balansoides A-C'nin, inflamasyon fonksiyonunda önemli rolü olan IL-1β sitokinine karşı oldukça duyarlı olduğu saptandı. Çalışmalarda elde edilen balansoide A-D'nin ve prosapogeninlerin (comp.1) yeni ve biyolojik öneminin olduğu, bilinen diğer on bileşiğin ise bu türde ilk defa bulunduğu rapor edildi.