Çevre etkileşimli enerji sistemlerinin bulanık optimizasyonu

ÇEVRE ETK LEŞ ML ENERJ S STEMLER N N BULANIKOPT M ZASYONU(Doktora Tezi)Ahmet SARUCANGAZ ÜN VERS TESFEN B L MLER ENST TÜSÜŞubat 2006ÖZETBu tezde Türkiye'nin çevre etkileşimli enerji sistemi analiz edilerek, bulanıkdoğrusal programlama ile modellenmiştir. lk önce, ulusal mevcut enerji sistemive çevresel görünümü incelenmiştir. Daha sonra, bu sistemlerin şebeke kökenlimatematiksel modellemesi yapılmıştır. Sözkonusu analizlere uygun karardestek aracı olarak şebeke gösterimli doğrusal optimizasyon modeli olanEFOM-ENV (Energy Flow Optimization Modeling-ENVironmental) seçilmiştir.Bu optimizasyon modelinde tüm enerji sektörü, aralarındaki ilişkilerin doğrusaldenklemlerle ifade edildiği modüler bir yapı ilişkisi içinde ele alınmaktadır.Modelin amacı, sisteme dışsal girilen enerji talebini karşılayacak enerji üretimve emisyon azaltım maliyetlerini minimize etmektir.Türkiye Enerji Sisteminin matematiksel modeli ayrıntılı olarak tanımlanmış vesektörel bazda EFOM-ENV yapısal modeli geliştirilmiştir. Model öncelikliolarak dışsal girilen talep vektörü yönlü çalışması ve bu vektör elemanlarındabir bulanıklık sözkonusu olması nedeniyle doğrusal programlama modeli,bulanık doğrusal programlama modeli şeklinde yeniden düzenlenmiştir. Bumodelin çözümü için bir algoritma geliştirilmiştir. Doğrusal optimizasyon çokdönemli olup zaman aralığı 2000-2030 yıllarını kapsamaktadır ve bu zamanaralığı da 5'şer yıllık 6 döneme ayrılmıştır. Oluşturulan veri setine göre kesin vebulanık model çalıştırılmış ve elde edilen sonuçlar karşılaştırmalı olaraksunulmuştur. Sonuçta bulanık doğrusal modelin kesin modele göre daha üstünolduğu gösterilmiştir.Bilim Kodu : 919Anahtar Kelimeler : Enerji, Çevre, Modelleme, Bulanık DoğrusalProgramlamaSayfa Adedi : 165Tez Yöneticisi : Yrd. Doç. Dr. Mehmet ATAK