Çift amaçlı yulaf yetiştiriciliğinde uygun biçim zamanı ve bitki sıklığında yem ve tane verimi ve kalitesine etkisi

Bu çalışma, Amik Ovası koşullarında çift amaçlı olarak yetiştirilen (ot + tane) yulafta (Avena sativa L.) uygun ekim sıklığı ve farklı biçim uygulamalarının ot ve tane üretimi üzerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Araştırma, Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Reyhanlı Telkaliş çiftliğinde, 2020-2021 kışlık ana ürün yetiştirme sezonunda yürütülmüştür. Araştırmada, 3 farklı ekim sıklığı (400, 500 ve 600 bitki/m2) ve üç farklı biçim zamanı (ekimden 90, 105 ve 120 gün sonra biçim) deneme konularını oluşturmuştur. Deneme üç tekrarlamalı olarak tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre kurulup, yürütülmüştür. Denemede ana parsellere biçim zamanları, alt parsellere ise bitki sıklıkları yerleştirilmiştir. Araştırma sonucunda hem yaş ot hem de kuru ot verimlerinin her iki deneme faktörü ve onların interaksiyonundan önemli derecede etkilendiği belirlenmiştir. Araştırmada en yüksek kuru ot verimi (559.2 kg/da) ekimden 105 gün sonra biçim yapılan ve 500 bitki/m2 ekim sıklığı ile ekilen uygulamada, en düşük kuru ot verimi (405.2 kg/da) ise 90 gün sonra biçim yapılan 400 bitki/m2 ekim sıklığı ile ekim yapılan uygulamada elde edilmiştir. Biçim zamanında belirlenen bitki boyu değerleri ile NDF ve ADF içerikleri biçme zamanının gecikmesine ve artan bitki sıklığına bağlı olarak artış eğilimi göstermiştir. Ham protein oranı biçme zamanının gecikmesi ile önemli derecede azalmıştır. Ekimden 90 gün sonra biçilen tüm uygulamalarda %20'nin üzerinde ham protein oranları belirlenmiştir. Salkım boyu üzerine deneme faktörlerinin etkisi ise önemsiz bulunmuştur. En yüksek salkımda tane ağırlığı değeri 90 gün sonra biçim yapılan uygulamada elde edilmiştir. Biçim yapılan uygulamalarda elde edilen tane verimleri kontrol uygulamasından daha yüksek olmuştur. Tüm uygulamalar dikkate alındığında tane verimleri 94.3 kg/da ile 174.3 kg/da arasında değişim göstermiştir. Tane ham protein içerikleri %12.0 ile %17.3 arasında değişmiştir. Genel olarak, 120 gün sonra biçim yapılması tane ham protein oranında artışa neden olmuştur. En yüksek biyolojik verim değeri kontrol uygulamasında elde edilmiştir. Biçilen parseller arasında ise 105 gün sonra biçilen parsellerde daha yüksek biyolojik verim değerleri elde edilmiştir.