Cilt yenilenmesi için yeni bir fibrin matris oluşturulması, kimyasal/fiziksel özellikleri ve doku iskelesi oluşturma potansiyeli açısından incelenmesi

Deri hasarları, yanık veya diyabete bağlı kronik yaraların iyileştirilmesi, yaşlanmaya bağlı deride oluşan deformasyonların giderilmesi amacıyla kullanılan pek çok yara örtüsü, dolgu malzemesi ve hücre temelli doku mühendisliği ürünleri mevcuttur. Bu ürünler alerji gibi bazı istenmeyen sonuçlar doğurabilmekte ayıca pahalı ve kısıtlı iyileştirici etkiye sahip olma gibi dezavantajları bulunmaktadır. Dolayısıyla, deri yenilenmesi için etkin, risk oluşturmayan ve düşük maliyetli biyomalzemelere ihtiyaç vardır. Bu tezde, kullanımı ve elde edilmesi kolay, yeni bir fibrin matris üretimi amaçlanmıştır. Bunun için, plateletten zengin plazmadan (PZP) kolayca, kalsiyum klörür veya trombinin tek tek jel oluşturucu madde olarak kullanılmasıyla gözenekli bir matris elde edilmiştir. Bu jel matrislerin kimyasal/fiziksel özellikleriyle deri yenilenmesi için kullanılabilirliği HS27 insan fibroblast hücreleri kullanılarak araştırılmıştır. Plateletten zengin fibrin matris (PZFM), PZP' den elde edilen doğal bir iskele olarak, içerdiği çok sayıdaki platelet nedeniyle, zengin bir büyüme faktörü ve sitokin kaynağı olarak bilinmektedir. Bu çalışmada matrisler genellikle birlikte kullanılan trombin ve kalsiyum klorürün tek tek kullanımıyla oluşturulmuştur. Trombin ile ve kalsiyum klorür ile oluşturulan PZFM' ler, altmış dakikada sırasıyla, 83 ± 0,0019 ve 198 ± 0,0038 oranında şişme göstermişlerdir. Matrislerin taramalı elektron mikroskobu (SEM) ile yapılan analizleri; bunun trombinle oluşan matris için 19,4 ± 4,74 µm ve kalsiyum klörürle oluşan matrisin 35 ± 5,8 µm olan farklı gözenek yapısından kaynaklanabileceğini göstermiştir. Trombinle oluşan PZFM' lerin 28 günde PBS ve % 10 FBS içeren DMEM içinde, kalsiyum klörürle oluşan matristen daha çok çözüldüğü belirlenmiştir. Matrislerde fibrin moleküllerinin çapraz bağlanması FTIR (Fourier transmisyon infrared spektroskopisi) ile incelenmiş ve termal dayanıklılıkları termogravimetrik analizle incelenmiştir. Bu çalışmada, PZFM iskelelerde 21 gün üretilen hücrelerin çoğalması MTT testi ile, kollajen I ve kollajen III üretimleri ise immünhistokimyasal olarak hematoksilen/eozin boyama ve geçirimli elektron mikroskobu (TEM) ile incelenmiştir. Matrislerde çoğalan hücreler taramalı elektron mikroskobu (SEM) ile görüntülenmiştir. Fibroblastların her iki jelde de tutunup çoğaldıkları ancak sadece kalsiyum klorürle oluşturulan matrislerde üç haftalık bir sürede bütünlüklerini korudukları ve kollajen üretmeye başladıkları saptanmıştır. Sonuç olarak, üretilen üç boyutlu PZFM' lerin hücre canlılığını ve aktivitesini destekleyici özellikleriyle, deri yenilenmesini gerektiren durumlarda kullanılabileceği düşünülmüştür. Anahtar kelimeler: Plateletten zengin fibrin matris (PZFM), fibroblast, kalsiyum klorür, trombin, deri yenilenmesi