Çimento ve alkali aktivasyonlu harçlarla kaplanmış hafif agregaların beton üretiminde kullanılabilirliğinin araştırılması

Dünyada, özellikle de Türkiye'de büyük rezerv alanına sahip olan pomza, kullanım alanı farklı birçok sektör olmasına rağmen, kullanım miktarı bakımından ülke ekonomisine katkı sağlayacak seviyelere ulaşamamıştır. Boşluklu yapısından dolayı yoğunluğu ve mekanik özellikleri düşük seviyededir. Bu nedenle taşıyıcı hafif beton uygulamalarında kullanımı tercih edilmemektedir. Ancak, pomza gibi boşluklu agregaların yüzeyleri kaplanarak mekanik özelliklerinde iyileştirme yapmak ve taşıyıcı hafif beton üretiminde kullanmak mümkündür. Bu çalışmada, pomza agregaları farklı özelliklere sahip çimento hamuru ve alkali aktive edilmiş harçlarla kaplanmıştır. Çimento hamurları, 0,50 - 0,55 su/çimento oranı ve 0,30 - 0,35 su/çimento oranı ile %1,5 süper akışkanlaştırıcı kullanarak elde dilmiştir. Alkali aktivasyonlu harçlar oluşturulurken, uçucu kül, su, kum ile alkali aktivatör olarak 8 mol, 10 mol ve 12 mol sodyum silikat (NaOH) ile sodyum hidroksit (Na₂SiO₃) sulu çözeltisi kullanılmıştır. Kaplamada kullanılan çimento hamuru ve alkali aktive edilmiş harçların, yayılma, Marsh hunisi akış süresi, basınç dayanımı ve eğilme dayanımı testleri gerçekleştirilmiştir. Kaplanan agregaların ise su emme, darbe dayanımı, tane dayanımı, özgül ağırlığı, gevşek birim hacim ağırlığı, mikro yapı incelemesi ve kaplanabilirlik özellikleri araştırılmıştır. Kaplanmış agregalarla üretilen betonların, fiziksel özelliklerinin yanı sıra basınç dayanımı, yarmada çekme dayanımı, eğilme dayanımı, kılcal su emme, yüksek sıcaklık, donma çözülme ve mikro yapıları incelenmiştir. Kaplamada kullanılacak malzemelerin akışkanlığının, kaplanma performansını artırdığı görülmüştür. Kaplanan agregaların tane dayanımlarında artış meydana geldiği ve su emme oranında %59'a kadar azalma sağlandığı tespit edilmiştir. Kaplanmış agregalarla üretilen betonların mekanik özelliklerinde (basınç dayanımı, yarmada çekme dayanımı, eğilme dayanımı) artış ve kılcal su emme miktarında azalmalar olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, agregaların kaplanması ile performansının arttığı ve bunlarla üretilecek betonun taşıyıcı hafif beton özelliklerini taşıdığı tespit edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Pomza, Yapısal Hafif Beton, Kaplanmış Agrega, Çimento Hamuru, Alkali Aktivasyonlu Harç