Çine çaparı koyunlarda genetik çeşitliliğin RAPD yöntemi ile belirlenmesi

ÖZETBu araştırma, soyları tükenme eğiliminde olan yerli gen kaynağı Çine Çaparı koyunırkında ırk içi çeşitliliğin mevcut durumunun DNA düzeyinde RAPD yöntemi ile ortayakonması yanında mevcut sürüler içi ve sürüler arası genetik benzerlik ve uzaklıklarıntanımlanması amacıyla yapılmıştır. Mevcut üç Çine Çaparı sürüsünden seçilen 72 hayvanda(Adnan Menderes Üniversitesi Çine Çaparı Koruma Programı (ADÜ-ÇÇKP) sürüsünden 26,Tatarmemişler köyündeki Erdoğan Aktürk'e ait sürüden (EA) 32 ve Dereköy köyündekiMustafa Vural'a ait sürüden (MV) 14 hayvan) toplam 24 primer kullanılarak genotiplemeyapılmıştır.Hayvanların alınan kan örneklerinden DNA izolasyonu yapılmıştır. Elde edilenDNA'lar RAPD-PCR tekniğiyle 10 baz uzunluğunda RAPD primerleri kullanılarakçoğaltılmıştır. PCR ürünleri agaroz jelde yürütülüp etidyum bromid ile boyandıktan sonrafotoğraflanmıştır. Fotoğraflama sonucunda bantların büyüklükleri hesaplanmış ve jeldekibantların varlığına göre bant varsa 1 yoksa 0 verilerek matris oluşturulmuştur. Elde edilenverilerin analizi Nei'nin genetik benzerlik ve uzaklık formülleri ile yapılmıştır.Bu analizler sonucunda sürü içi bireyler arası genetik benzerlikler; ADÜ-ÇÇKPsürüsünde 0.4468 ile 0,8511 arasında, EA sürüsünde 0.4894 ile 0.8723 arasında ve MVsürüsünde 0.5745 ile 0.8723 arasında bulunmuştur. Sürü içi bireyler arası genetik uzaklıklarise, ADÜ-ÇÇKP sürüsünde 0.1613 ile 0,8056, EA sürüsünde 0.1366 ile 0.7147 arasında veMV sürüsünde 0.1366 ile 0.5543 arasında bulunmuştur. Sürüler arası genetik benzerlikler0.8439 ile 0.9037 arasında, genetik farklılık ise 0.0902 ile 0.1698 arasında bulunmuştur.Bu sonuçlara göre ADÜ-ÇÇKP sürüsü ile EA sürüsündeki hayvanlar genetikbenzerlik bakımından MV sürüsüne oranla birbirlerine daha yakın bulunmuşlardır. Busonucun elde edilmesinde ADÜ-ÇÇKP sürüsü ile EA sürüsü arasında Çine Çaparı koçalışverişinin olması büyük önem taşımaktadır. Sürü içi hayvanlar arası ortalama genetikbenzerlik MV sürüsünde en yüksek değeri almıştır. Bu bulgu MV sürüsündeki lokuslarınüçte birinin sabitlenmesi sonucu ile de desteklenmektedir.