Çocuk sağlığı izleminde antropometri ve tansiyon değerlendirilmesi

Erdal İ., Çocuk Sağlığı İzleminde Antropometri ve Tansiyon Değerlendirilmesi, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanlık Tezi, Ankara, 2018. Obezite; tüm dünyada sıklığı artan bir sağlık sorunu olup; hipertansiyon başta olmak üzere, obezite ile ilişkili ikincil sağlık sorunlarında da artış görülmektedir. Vücut yağ oranının tespiti için sıklıkla antropometrik ölçümler kullanılmaktadır. Kullanılan antropometrik ölçümler ile vücut yağ oranının artışı ve bu artışa bağlı gelişen ikincil sağlık sorunlarının oluşma riski arasında ilişki kurulabilmektedir. Çalışmamızda amaç, antropometrik ölçümleri ile kan basıncı ölçümlerinin karşılaştırılarak, hipertansiyon risk belirteci olarak kullanılabilecek antropometrik ölçüm metodlarını saptamak, obezite ve hipertansiyon sıklığı ile aralarındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Çalışmaya daha önce belirlenen okulda okuyan 12-13 yaşlarında kız ve erkek 544 öğrenci dahil edildi. Erkeklerin %25,4'ü fazla kilolu, %16,8'i obez, kızların %25,4'ü fazla kilolu, %9,4'ü obez olarak saptandı. Katılımcıların %12,7'sinde yüksek kan basıncı, %14,9'unda evre 1 hipertansiyon, %2,6'sında evre 2 hipertansiyon saptandı. Bel çevresi, kol çevresi ve deri kıvrım kalınlıkları ölçümleri 85 persentilin üzerinde olan çocuklarda yüksek kan basıncı ve hipertansiyon bulunma olasılığının arttığı saptandı. Antropometrik ölçümlerin kan basıncı yüksekliği ile pozitif ilişkisinin çocuğun yaşı, cinsiyeti, yaşa göre boy z skoru, anne-baba yaşı, anne-babada kronik hastalık varlığı kontrol edildiğinde de devam ettiği görüldü. Bu ilişki en güçlü olarak bel çevresi ve sistolik hipertansiyon arasında (4,10 kat artış) gözlendi. Saptadığımız bulgular obezite ve hipertansiyon sıklığının toplumumuzda da hızlıca arttığını ve daha etkin müdahale ve mücadelede bulunmamız gerektiğini göstermektedir. Bununla birlikte, obezite ile ilişkili ikincil hastalıkların oluşma riskinin tespiti için vücut kitle endeksi dışındaki antropometrik ölçüm ve değerlendirme yöntemlerinden de faydalanılabilir.