Coil embolizasyon uygulanan hastalarda serebral oksijenizasyonun vazospazm ile ilişkisi

Amaç: Yapılan bu çalışmada coil embolizasyon uygulanan anevrizmatik subaraknoid kanamalı hastalarda intraoperatif serebral oksijenizasyonun ölçülmesiyle postoperatif dönemde gelişebilecek vazospazmın önceden tahmin edilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Yapılan bu çalışma ASA I-IV sınıflamasına dahil olan, 18-70 yaş aralığında, coil embolizasyon uygulanan anevrizmatik subaraknoid kanamalı 40 hastada prospektif randomize olarak gerçekleştirildi. Hastalar operasyon odasına alındıktan sonra standart monitörizasyon (kalp hızı, sistolik arter basıncı, diastolik arter basıncı, ortalama arter basıncı, end tidal karbondioksit değerleri, periferik oksijen satürasyonu), bispektral index (BIS) ve serebral oksijen satürasyon monitörizasyonu (Near İnfrared Spektroskopi: NIRS) uygulandı. Hastaların anestezi indüksiyonu benzer anestezi ajanlarıyla yapıldıktan sonra anestezi idamesi klinisyen tercihine göre sevofluran ve remifentanyl ile veya sevofluran ve propofolle sağlandı. Değerler bazal, anestezi indüksiyonu sonrası, operasyonun 5., 10., 15., 30., 60., 90. dakikalarında, cerrahi sonunda ve anestezi sonunda kayıt altına alındı. İntraoperatif takip esnasında NIRS değerinde bazale göre %25'lik düşme olması vazospazm olarak değerlendirildi. Anjiyografik olarak ise intrakraniyal arterlerin lümeninin segmental veya yaygın daralması vazospazm olarak değerlendirildi. Postoperatif dönemde klinik takip parametresi olarak en az 2 saat süren; kafa karışıklığı, yönelim bozukluğu, fokal motor/duyu kaybı, konuşma bozukluğu, pupiller refleks değişikliği vazospazm olarak kabul edildi. Bulgular: Hastalar arasında demografik veriler açısından anlamlı bir fark bulunmadı. NIRS skorundaki anlamlı düşme durumuna göre indüksiyon sonrasında sistolik, diastolik, ortalama arter basınçlarının grup içi karşılaştırılmalarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptandı. Postoperatif vazospazm görülen hastaların %55.5'inin intraoperatif NIRS skorunda anlamlı düşme görüldü (p=0,007). Postoperatif vazospazm durumuna göre sistolik, diastolik ve ortalama arter basınçlarının grup içi karşılaştırılmalarında; bazal ölçümleri daha düşük olan hastalarda postoperatif dönemde vazospazm görülme sıklığı istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0,05). Sonuç: Coil embolizasyon uygulanan anevrizmatik subaraknoid kanamalı hastalarda intraoperatif NIRS monitörizasyonu ile postoperatif dönemde oluşabilecek vazospazmın öngörülebileceği ve bunun da morbiditeyi azaltmada olumlu katkısının olabileceği düşünülmektedir.