Çok kategorili puanlanan maddelerden oluşan testlerde klasik test kuramı ve Madde Tepki Kuramı'na dayalı test eşitleme yöntemlerinin karşılaştırılması

Test eşitleme, aynı örtük özelliği ölçen ve benzer güçlük dercesine sahip iki formun birbirinin yerine kullanılabilmesi için yürütülen istatistiksel süreçtir. Bu çalışma, çok kategorili puanlanan maddelerden oluşan testlerde Klasik Test Kuramı (KTK) ve Madde Tepki Kuramı'na (MTK) dayalı test eşitleme yöntemlerinin karşılaştırılmasını amaçlayan bir olasılıksal simülasyon çalışmasıdır. Üç KTK yönteminden (doğrusal, ortalama ve eşit yüzdelikli eşitleme) ve üç MTK yönteminden (ortalama-ortalama, ortalama-standart sapma ve test karakteristik eğrisi) elde edilen hata miktarlarının, örneklem büyüklüğü (50, 100, 300, 1000 ve 3000 kişi) ve test uzunluğu (10, 20, 30, 40 ve 50 madde) değişkenlerine dayalı olarak karşılaştırılması amaçlanmıştır. Çalışmada, 0-1-2 şeklinde puanlanan genelleştirilmiş kısmi kredi modeline uyumlu simülatif veriler kullanılmıştır. Çalışmanın verilerini üretmede WinGen3 programı kullanılmıştır. Bu veri setlerini eşitleme için R programından faydalanılmıştır. Araştırma sonunda, genelleştirilmiş kısmi kredi modeline uygunluk gösteren testler için; farklı örneklem büyüklüğü ve test uzunluğuna sahip testlerin eşitlenmesinde en az hata ile eşitleme yapan yöntemin eşit yüzdelikli eşitleme olduğu saptanmıştır. Bu bulgu literatürle de desteklenmektedir. Araştırmada en yüksek eşitleme hatalarını veren yöntemler ise ortalama-standart sapma ve test karakteristik eğrisi yöntemleridir. Örneklem büyüklüğüne dayalı olarak test eşitleme hataları incelendiğinde, örneklem büyüklüğü arttıkça test eşitleme hatasının azaldığı saptanmıştır. Test uzunluğu değişkenine göre test eşitleme yöntemleri karşılaştırıldığında ise, madde sayısı arttıkça hesaplanan hata miktarının da arttığı bulunmuştur.