Çok katlı konut yapılarında takviyeli yığma yapımın Türkiye koşullarına uygulanabilirliği açısından bir model önerisi

II ÖZET Yığma yapılar Türkiye'nin mevcut yapı stoğu içerisinde önemli bir yer tutmasına rağmen, uygulamalar çoğunlukla kırsal kesimde ve basit (takviyesiz) yığma yapılar ile sınırlı kalmakta, takviyeli yığma yapım uygulanmamaktadır. Kullanım bulan basit yığma yapıların kolaylıkla sakımlabilecek uygulama ve malzeme hatalarından kaynaklanan olası yetersizlikleri nedeniyle yığma yapılara önyargı ile yaklaşılmakta, 'depreme dayanıksız basit yapı' olarak görülüp deyim yerindeyse küçümsenmektedir. Mühendislerimizin bile yığma sistemleri sadece yerçekimine karşı koyan strüktürlerde kullanıma uygun olarak düşündükleri, eğilmeye çalışan strüktürleri ise konvansiyonel betonarme sistemlerle yapmaya eğimli oldukları' bir gerçektir. Takviyeli yığma yapımın geliştirilmesi yığma duvar kalınlıklarım büyük ölçüde azaltmış, dinamik yanal yüklere karşı dayanıklı yığma yapı tasarımı için rasyonel bir yöntem sağlamıştır. A.B.D. ve Yeni Zelanda başta olmak üzere pek çok ülkede, depreme karşı güvenli bir yapım yöntemi olarak kabul gören takviyeli yığma yapım, özellikle otel ve konut yapılan gibi kullanım sürecinde planı sabit kalan ve nispeten küçük mekanlara ihtiyaç duyulan yapılar için ekonomik bir yapım sistemi olarak yaygın kullanım bulmaktadır. Bu niteliği ile takviyeli yığma yapımın, Türkiye'deki konut açığının giderilmesinde yapı güvenliğinden ödün vermeksizin kullanılabilecek bir yapım sistemi olduğu düşünülürse, ülkemizdeki yığma uygulamalarının takviyeli yığma yapım ile etkinleştirilmesi ülkemiz koşulları açısından önemli bir gereksinim olarak ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmada bu gereksinimden hareketle, ülkemizde uygulanmayan - hatta bilinmeyen - takviyeli yığma yapım sistemlerinin, Türkiye koşullarına uygun olarak çok katlı konut yapılarında kullanımı için bir yapım modeli oluşturulmuştur. Tüm deprem bölgelerinde 5 kata kadar olan 'alçak çok katlı' konut yapılarında kullanılmak üzere oluşturulan yapım modeli için strüktürel elemanlar, malzeme ve donatı koşulları tariflenmiş, tasarım ve hesap yaklaşımı verilmiştir.