Türkçede ve Amerikan İngilizcesinde iltifat etme ve iltifata cevap verme söz eylemlerinin biçim ve içerik açısından karşılaştırılması

Toplumsal olgularda yaygın olarak görülen İltifat Dil Olayları, edimbilim alanında çeşitli araştırmalara konu olmuştur. Hedef dilde Dil Olaylarının üretimi edimbilim ve iletişimsel yeterlilik açısından önemli olduğu için, Dil Olayları üzerine yapılan çalışmaların dil öğretmenlerine sınıf içi becerilerinin kullanımında yardımcı olması beklenmektedir. Ancak, bu alanda özellikle Türkçe iltifatları kapsayan karşılaştırmalı çalışmaların sayısı azdır. Bu sebeple, bu çalışmanın amacı Türkçe ve Amerikan İngilizcesindeki İltifat Dil Olaylarını niceliksel ve niteliksel olarak karşılaştırmaktır. Bu araştırma için 50 Türkçe ve 50 Amerikan İngilizcesi İltifat Dil Olayı, Saha Metodu da denilen doğal veri toplama yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin çözümlenmesi, Konuşma Çözümlemesi metodunun ilkeleri doğrultusunda yapılmıştır. Çözümleme, İltifat Dil Olaylarının her iki dilde de yapısal ve işlevsel bir tanımlaması şeklinde yapılmıştır. Buna ek olarak, çözümleme işlevsel kategoride iki düzeyde yapılmıştır. Üst düzeyde İltifat Dil Olayları Söylemsel Edimler olarak ele alınmış, alt düzeyde ise bu Söylemsel Edimler gerçekleştiren Sözeylemleri incelenmiştir. Bu çalışmanın bir sonucu olarak da İltifat Dil Olaylarının, yapısal olarak her iki dilde de iki ana kategoride sınıflandırılabileceği ortaya çıkmıştır. Bunlar, Yalın ve Karmaşık olarak sınıflandırılan Bitişken Sözcelerdir. Çözümlemenin işlevsel yönünde ise Söylemsel Edimler Bitişken Sözce olarak ele alınarak, Türkçede 5, Amerikan İngilizcesinde ise 6 farklı çiftin olduğu gözlemlenmiştir. Bunun yanı sıra, Söylemsel Edimlerini gerçekleştiren Sözeylemleri karşılaştırıldığı zaman her iki dilde de geniş ölçüde çeşitlilik olduğu gözlemlenmiştir. Bu araştırmanın bulguları doğrultusunda İngilizce Öğretimi için çıkarımlar tartışılmıştır.Anahtar Kelimeler: Söylem, Etkileşim, Dil Olayları, Sözeylemler, Bitişken Sözce, İltifat, İltifata Cevap Verme, İletişimsel Yeterlilik.