Çukurova Üniversitesi'nde öğrenim gören uluslararası öğrencilerin yaşadıkları toplumsal problemlerin karşılaştırmalı olarak incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de yükseköğrenimini sürdürmekte olan Suriyeli ve diğer uluslararası öğrencilerin üniversite içi ve dışı sosyal yaşamlarında karşılaştıkları deneyimler ve problemler ile buna bağlı olarak entegrasyon sürecinde yaşadıkları sorunların karşılıklı olarak incelenmesidir. Araştırma, nitel ve nicel araştırma yöntemlerinin birlikte kullanıldığı karma yöntem deseni ile tasarlanmıştır. Çalışmanın evrenini bir devlet üniversitesi olan Çukurova Üniversitesi'nde öğrenim görmekte olan 767 Suriyeli ve 90 farklı ülkeden 1124 diğer uluslararası statüdeki öğrenciler oluşturmakta olup, çalışma grubu ise 176 Suriyeli ve 126 diğer uluslararası öğrenci olmak üzere gönüllü 302 üniversite öğrencisinden oluşmuştur. Çalışmanın verileri, öğrencilerle yapılmış olan serbest görüşme niteliğindeki ön görüşmeler neticesinde oluşturulan yarı yapılandırılmış görüşme formu özelliği taşıyıp öğrencilere cevaplar konusunda geniş alanlar bırakan araştırmacı tarafından hazırlanmış 32 soruluk anket formu kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmada elde edilen sonuçlar, karşılaştırmalı tablo ve grafikler kullanılarak içerik analizi neticesinde elde edilmiştir. Veriler beş ana tema altında toplanmıştır: öğrencilerin üniversite yaşantılarına dair süreçler ve deneyimler, sosyal/gündelik yaşamlarında karşılaştıkları sorunlar ve deneyimler, öğrencilerin üniversite entegrasyon sürecinde karşılarına çıkan engeller, bu sürece dair yaşam pratikleri ile tutumları ve son olarak öğrenim hayatları sonunda geleceğe dair düşünce ve beklentileri. Elde edilen bulgulara göre; Suriyeli ve diğer uluslararası öğrenciler gerek üniversiteye gerekse toplumsal yaşama entegrasyon sürecinde en fazla dil sorunu ve ayrımcılık problemleri ile karşılaşmakta, birlikte öğrenim gördükleri Türk öğrencilerle iletişim ve kaynaşma problemleri yaşamakta ve farklı bir ülkeye ve topluma entegrasyon sağlamaya çalışırken toplumsal yaşam kurallarında ve sosyal yaşam pratiklerini yerine getirmekte zorlanmaktadır. Katılımcıların en çok ön plana çıkardığı sorun üniversite içerisinde ve dışında karşılaştıkları ayrımcı hatta ırkçılığa varan tutumlar olarak dikkat çekmektedir. Gerek Suriyeli gerekse diğer uluslararası öğrenciler; üniversite içerisinde Türk öğrencilerle ve daha az seviyelerde de olsa öğretim elemanlarıyla ilişkilerinde problemler yaşadıklarını ifade etmişlerdir. Ayrıca son olarak Suriyeli öğrencilerin büyük kısmı öğrenim hayatlarından sonra Türkiye'de kalmayı düşünürken, diğer uluslararası öğrenciler ise ülkelerine dönmeyi veya gelişmekte olan ülkelere göç ederek kariyer planlarını orada gerçekleştirmeyi hedeflediklerini belirtmişlerdir.