Cumhuriyet sonrası (1960-1980) çocuk romanlarında tema, dil ve eğitim öğeleri

Duygusal, bedensel ve zihinsel bakımdan sürekli gelişen, değişen ve kendini bütünlemeye çalışan bir varlık olan çocuk; bu süreçte kendisini ve çevresini de giderek daha iyi tanır.Öğrenme ihtiyacını soru sorarak, araştırarak ve en önemlisi de okuyarak gidermeye çalışır.Bizim bu çalışmamıza konu olan on ilâ on beş yaş arası çocukların bedensel ve zihinsel gelişimlerinde etkisi bulunan çocuk romanlarıdır. Araştırmamızda; Talip APAYDIN, Fakir BAYKURT, Kemal BİLBAŞAR, Abbas CILGA, Gülten DAYIOĞLU, Sulhi DÖLEK, Rıfat ILGAZ, Muzaffer İZGÜ, Tarık Dursun K., Hidayet KARAKUŞ, Mehmet SEYDA ve Cahit UÇUK olmak üzere, toplam on iki yazarın yirmi dört çocuk romanı tema, dil ve eğitim öğeleri açısından incelenmektedir. 1960-1980 arası dönemdeki romanlarda; dostluk, anne sevgisi, arkadaşlık, dayanışma, hoşgörü, yaşam sevgisi, çalışkanlık vb. temalar işlenmiştir.Bütün bunların içinde sevgi teması ağırlık kazanmış ve alt kolları olarak da anne sevgisi, hayvan sevgisi, arkadaş sevgisi ve Atatürk sevgisine değinilmiştir.Bu temaların yanında 1960'lı ve 1970'li yılların sosyal yaşamı, kültürel, ekonomik ve eğitim unsurlarıyla ilgili öğelere de yer verilmiştir.On -on beş yaş grubu çocuklarının sosyal yaşama ilişkin bilmeleri gerekenlere yönelik konulara ağırlık verilerek özellikle çevre kirliliği, bilgili olmanın önemi, barışçıl düşünce gelişimi, sağlıklı olmanın önemi vb. eğitsel konular işlenmiştir. Yazarlar, eserlerinde kullandıkları sözcüklerin çocukların anlayabilecekleri düzeyde olmasına dikkat ederek yabancı ve argo sözcüklerden uzak durmaya çabalamışlardır.Cümle seçimlerinde olumlu, kurallı, basit ve fiil köklü yükleme sahip olmasına özen göstermişler; çocukların konuşmaktan hoşlanacakları ikilemeler yanında yalın cümleler ile kısa ve anlaşılır paragraflardan oluşan metinler oluşturmuşlardır. Anahtar sözcükler: Çocuk, çocuk romanları, tema, dil, eğitim.