Danimarka ve Türkiye'de uygulanan sosyal bilgiler programlarının analizi ve karşılaştırılması

Bu çalışmada, Danimarka eğitim sistemi, Danimarka'nın ve Türkiye'nin Sosyal Bilgiler Programı ve Sosyal Bilgiler Programı kapsamına giren derslerin amaç, içerik, öğrenme-öğretme süreçleri ve değerlendirme boyutları, benzerlikleri ve farklılıkları yönünden karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırmalı eğitim çalışmasının sonuçlarından hareketle de, her iki ülkenin eğitim sistemini ve sosyal bilgiler programını geliştirmek ve daha nitelikli bir hale getirmek amaçlanmıştır.Çalışma, Danimarka'nın Odense Bölgesi'nde uygulanan sosyal bilgiler ve sosyal bilgiler programı kapsamına giren derslerin görüldüğü sınıf düzeyleri ile sınırlandırılmıştır. Araştırmada nitel veri toplama yöntemlerinden biri olan doküman analizi tekniği kullanılmış, bu doğrultuda da Danimarka'nın Sosyal Bilgiler Programı'na ilişkin ülkenin Eğitim Bakanlığı kaynaklarına ulaşılarak araştırmanın temelini oluşturan Sosyal Bilgiler Programı'na yönelik dokümanlar elde edilmiştir. Bunun dışında veri toplama amacıyla, araştırmacı tarafından okullara gidilip konuyla ilgili öğretmenlerle birebir görüşmeler yapılmıştır.Verilerin analizi sonucunda şu bulgulara ulaşılmıştır;?Danimarka eğitim sistemi, eğitim alanında alınan kararlar, okul sistemi, ders saatlerinin uzunluğu ya da kısalığı, ders kitaplarının seçimi gibi hususlar bakımından Türkiye'den farklı olarak yerel izler taşımaktadır.?Danimarka'nın Sosyal Bilgiler Programı'nda ?Konu Ağı- Proje Merkezli Program Yaklaşımı?nı uygulanırken, Türkiye'nin Sosyal Bilgiler Programı'nda ise sarmal ve genişleyen çevre tasarımının uygulanmaktadır.?Danimarka'nın ve Türkiye'nin Sosyal Bilgiler Programı'nın öğrenme alanları birbiri ile ilişkilidir ve içerik kazanımlarda hissedilmektedir. Danimarka'nın Sosyal Bilgiler Programı'nda ağırlıklı olarak Avrupa Birliği ile olan ilişkilere, terörizme ve çok kültürlülüğe değinilmektedir.?Danimarka'nın Sosyal Bilgiler Programı'nda her sınıf düzeyinde özel amaçlar başlığı altında, Türkiye'nin Sosyal Bilgiler Programı'nda ise öğrenme alanları çerçevesinde kazanımlara yer verilmektedir. Her iki ülke özel amaçlar çerçevesinde birbirleriyle örtüşen kazanımlara sahiptir.?Türkiye'nin Sosyal Bilgiler Programında her sınıf düzeyinde öğrenme alanına ve bu öğrenme alanı çerçevesinde üniteler, kazanımlar, etkinlikler ile bu kazanım ve etkinliklere ilişkin açıklamalara yer verilmektedir. Danimarka'nın Sosyal Bilgiler Programı'nda ise daha çok dersler arası ilişkilendirmeler görülmektedir.?Türk eğitim sisteminde, Türk Milli Eğitimi'nin amaçları, program düzeyinde genel amaçlar ve özel amaçlar olmak üzere üç ayrı amaç bulunmaktadır. Danimarka eğitim sisteminin amaçları da bu anlamda benzerdir, ancak Danimarka'nın program düzeyindeki amaçları ?Slutmal? ve ?Delmal? olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.?Her iki ülkenin eğitim sisteminin genel amaçları etkin bir vatandaş yetiştirmektir. Ancak Danimarka'nın eğitim sisteminin genel amaçlarında demokrasi kavramına önemli ölçüde vurgu yapılmaktadır. Türkiye'nin Sosyal Bilgiler Programının genel amaçlarında da Atatürk İlkeleri'nin ön plana çıktığı ve devletin resmi ideolojisi çerçevesinde vatandaş yetiştirmenin temel alındığı görülmektedir.?Danimarka ve Türkiye eğitim sisteminde öğrenci merkezlilik esastır ve her iki ülke yöntem ve teknik, ölçme ve değerlendirme araçları bakımından benzerlikler taşımaktadır.? Danimarka eğitim sisteminde öğrenciler 9. sınıf düzeyine kadar sınav olmamaktadır, Türkiye'de ise öğrenciler her sınıf düzeyinde yazılı ve sözlü sınava girmek zorundadır.Anahtar Kelimeler: Sosyal Bilgiler Programı, Karşılaştırmalı Eğitim, Danimarka Eğitim Sistemi, Program Geliştirme