Dâvud el-Karsî'nin "Şerhu'l-Velediyyeti'l-Cedîde"adlı eserinin tahlil, tahkik ve tercümesi

Bu çalışmada, Osmanlı âlimi Dâvud el-Karsî'nin münâzara ilmine dair yazmış olduğu el- Velediyyetü'l-Cedide isimli eserine bizzat kendisinin yazmış olduğu Şerhu'l-Velediyyeti'l- Cedîde adlı eserinin içerik analizi, edisyon kritiği ve tercümesi yapılmıştır. Eserin, gerek içeriğinden, gerekse adından anlaşılacağı üzere, Karsî'nin kendisine nazire olarak yazdığı çağdaşı Saçaklızâde Mehmed Efendi'nin el-Velediyye adlı eseriyle ilişkisi de bu çalışmada mukâyeseli bir şekilde ele alınmıştır. Özellikle 17. ve 18. yüzyılda Osmanlı ilim çevrelerinde yaygınlaşan münâzara ilmi, pek çok âlim tarafından yoğun bir şekilde şerh ve hâşiye çalışmalarına konu olmuştur. Bu yoğun faaliyetin temsilcilerinden birisi olan Karsî, eserinde münâzara literatüründe öne çıkan eserlere atıf yapmakta ve gerek çağdaş gerekse kendisinden önceki âlimlerin bu alandaki eserlerine olan hakimiyetini göstermektedir. 17. ve 18. Yüzyıl Osmanlı ilmî çevrelerindeki münâzara ilmiyle alakalı eserlere bakıldığında, Kuzey Afrika, Güney Arap Yarım Adası, İran ve Güneydoğu Asya İslam bölgeleriyle kıyaslanmayacak kadar yoğun bir faaliyet olduğu ortaya çıkmaktadır. Böyle bir olgunun gerekçelerini anlayabilmek için yapılabilecek en etkili araştırmalardan birisi de, bu literatürdeki eserlerin içerik analizini yapmak olacaktır. Bu nedenle, bahsi geçen yoğun faaliyetin temsil değeri yüksek bir üyesi olan Karsî'nin yazdığı bu eseri incelemek, münâzara ilminin tarihi seyri hakkında aydınlatıcı bilgiler sunacaktır.