Değişken gerilim ve tek fazlı AC-AC çeviriciden beslenen asenkron motor sürücü tasarımı

ÖZET Yüksek Lisans Tezi DEĞİŞKEN GERİLİM VE FREKANSLI TEK FAZLI AC-AC ÇEVİRİCİDEN BESLENEN ASENKRON MOTOR SÜRÜCÜ TASARIMI Abdülcelil KÜLEKÇİOĞLU Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Elektrik-Elektronik Mühendisliği 2003, Sayfa: 64 Tek fazlı asenkron motorlar endüstride ve ev aletleri uygulamalarında geniş kullanım alanı bulan motorlardır. Sabit gerilim ve frekanslı AC kaynaktan beslenen tek fazlı bir asenkron motor sabit devir sayısında çalışır. Bu motorların değişken hız uygulamalarında kullanılabilmesi için değişken genlik ve frekansta gerilim üreten kaynaklar tarafından beslenmesi gerekir. Maliyet ve kolaylık yönüyle akla hemen DC-link çeviriciler gelebilir. DC-link çeviriciler ara enerji depolayarak AC-AC dönüşüm yaparlar. Bu yüzden ara devrelerinde büyük reaktif elemanlar (indüktans, kapasite) içerirler. Dolayısıyla boyutları diğer AC-AC çeviricilere göre büyüktür. Tek fazlı direkt bağlı AC-AC çeviricilerde ise ara enerji depolamadan tek bir adımda frekans dönüşümü yapılır. Tek fazlı çeviricinin diğer bir avantajı ise çift yönlü güç akışına izin vermesidir. Oysa DC-link çeviricilerde giriş tarafı kontrollü yapılmadan çift yönlü güç transferi gerçekleşemez. Tek fazlı AC-AC çeviricilerin DC-link çeviricilere göre diğer bir avantajı ise düşük çıkış frekanslarında kaliteli çıkış dalga şekilleri üretmesidir. Bu yüzden tek fazlı AC-AC çeviriciler düşük çıkış frekanslarında DC-link çeviricilerin yerine tercih edilebilir. Bu tezde, tek fazlı direkt bağlı AC-AC çeviricilerin düşük çıkış frekansı istenen uygulamalarda DC-link çeviricilere göre oldukça avantajlı olduğu hem benzetim hem de deneysel sonuçlarla gösterilmiştir. Anahtar Kelimeler: Tek Fazlı AC-AC Konverter, Tek Fazlı Asenkron Motor, Simülasyon, VII