Demans hastalarında plazma aminoasit ve idrar organik asit profillerini incelenmesi

Çalışmamızda hafif bilişsel bozukluk ve Alzheimer tipi demans hastalarının klinik biyokimya laboratuvar tetkikleri ile metabolomik analizlerden plazma aminoasitleri ve idrar organik asitlerinin düzeylerini incelemeyi amaçladık. Çalışmamıza 35'i sağlıklı kontrol, 35'i hafif bilişsel bozukluk ve 35'i Alzheimer tipi demans grubunda olmak üzere toplam 105 kişi dahil edildi. Glutamin, hafif bilişsel bozukluk grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük (P= 0,041), izolösin ve triptofan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulundu (P= 0,012 ve P= 0,043). Alanin, lösin, triptofan ve valin Alzheimer grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek (sırasıyla P= 0,049, P= 0,039, P= 0,003 ve P= 0,042), glutamik asit ve glutamin ise istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulundu (P= 0,015 ve P= 0,017). İdrar organik asitlerinden laktik asit, pirüvik asit ve suberik asit Alzheimer grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek (sırasıyla P= 0,026, P= 0,016 ve P= 0,042), homovanilik asit ve süksinik asit ise istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulundu (P= 0,022 ve P= 0,005). Sağlıklı bireyleri hafif bilişsel bozukluk hastalarından % 94 doğrulukla ayıran modelde sistin, triptofan, glutamin, glutamik asit, alanin, MPV ve plateletkrit, sağlıklı bireyleri Alzheimer grubundan %91 doğrulukla ayıran modelde eğitim durumu, MPV, MCHC, plateletkrit, NEUT-GI, alanin, valin ve hidroksilizin, hafif bilişsel bozukluk hastalarını Alzheimer hastalarından %91 doğrulukla ayıran modelde ise valin, lenfosit, homosistein, NEUT-GI ve homovanilik asit kullanıldı. Bu parametre ve indeksler her iki hastalığın tanısında potansiyel biyobelirteçler olarak çok merkezli prospektif kohort çalışmaları ile doğrulanabilir.