Demir eksikliği tedavisinde kullanılan Fe+2 oral demir preparatlarının erişkinlerde kilo alımı ve iştah artışına olan etkisi: Prospektif çalışma

Demir eksikliği anemisi (DEA) dünyada en sık görülen anemi türüdür. Yaş ve cinsiyet fark etmeksizin toplumun her kesimini etkileyebildiği için önemli bir halk sağlığı sorunudur. Semptomların olup olmadığına bakılmaksızın demir eksikliği anemisi veya anemi olmadan demir eksikliği tedavi edilmelidir. Çünkü altta yatan sebebi bulup demir depoları doldurulmadığı müddetçe uzak organ hasarı/iskemi ve aneminin progresyon riski mevcuttur. Hasta uyumsuzluğu, beslenme şekli, birlikte kullanılan ilaçlar, ilaçların doğru zaman ve şartlarda kullanılmaması, eksik tedavi süresi gibi faktörler demir eksikliği anemisinin tedavi sürecini olumsuz etkilemektedir. Demir eksikliği anemisinin oral demir replasmanı tedavisi sırasında ve sonrasında hastaların önemli bir kısmı kilo alımından şikayetçi olmuştur. Hastaların büyük çoğunluğu iştah artışı ve kilo alımı şikayetleriyle oral demir preparatlarını kullanmaya çekinmektedir. Bu da tedavi olmalarının önüne geçmektedir. Bu nedenle bu çalışmamızda erişkin bireylerde demir eksikliği tedavisinde kullanılan oral Fe+2 demir preparatlarının kilo, vücut kitle indeksi, vücut kompozisyonu, metabolik parametreler ve iştah parametrelerine etkisinin değerlendirmeyi planladık. Araştırmaya Hacettepe Aile Hekimliği Polikliniği'ne başvurmuş olan 18-45 yaş arası, son 1 ay içinde demir eksikliği nedeni ile Fe+2 demir preparatı başlandığı bilinen ve çalışmaya katılmayı kabul eden 119 kişi dahil edildi. Katılımcılara dışlama kriterleri (Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi, Beck Depresyon Ölçeği) ve tanımlayıcı verileri elde etmek için hazırlanan veri formu (sosyodemografik verilere dair sorular, beslenmeye dair sorular, genel sağlık durumuyla ilgili sorular, Görsel Analog Skalası, Besin Gücü Ölçeği, Üç Faktörlü Beslenme Anketi), antropometrik ölçümler ve bazı kan tetkikleri uygulanmıştır. 3 ay süreyle takip edilen hastaların demir tedavisi sonrası yapılan ölçümlerine göre iştahlarının ve vücut ağırlığı, VKI, yağ yüzdeleri, bel çevresi, kalça çevresi, bel/kalça oranlarında azalmaların olduğu tespit edilmiştir. Bulgularımız literatür ile desteklenerek tartışılmış olup oral demir preparatlarının iştaha ve kilo alımına etkisinin değerlendirilmesi açısından klinisyenlere ışık tutmaktadır. Bulgularımızın genişletilmiş örnekler kullanılarak farklı kültürler üzerinde ve çalışmamızın sınırlılıkları da dikkate alınarak benzer yöntemlerle yapılacak çalışmalarca teyit edilmesi gerekmektedir.