Demografik ve akademik değişkenler ile vergi okuryazarlığı, vergi bilinci ve vergi uyumu arasındaki ilişki: Lisans öğrencileri üzerine bir araştırma

Toplumların gelişimine önemli katkı sağlayan unsurlardan biri şüphesiz okuryazarlıktır. Günümüzde okuryazarlık, çeşitli türlere ayrılmış ve bunlardan biri de vergi okuryazarlığıdır. Vergi okuryazarlığı, mükelleflerin vergi sistemini ve yükümlülüklerini anlamalarının yanı sıra, bu bilgileri günlük kararlarında ve finansal planlamalarında etkili bir şekilde kullanabilme yeteneğidir. Bu tür bir okuryazarlık, mükelleflerin vergi ödeme davranışlarını ve tutumlarını etkileyebilmektedir. Hazırlanan bu tez çalışması, demografik ve akademik değişkenler ile vergi okuryazarlığı, vergi bilinci ve vergi uyumu arasındaki ilişkileri ortaya koymayı hedeflemektedir. Çalışma, katılımcıların vergi okuryazarlık düzeylerini ölçerek bu konuyu detaylandırmayı amaçlamaktadır. Konuyu disiplinler arası bir perspektifle ele alarak geniş bir bakış açısı sunmaktadır. Vergi okuryazarlığının teorik temellerinden hareketle, demografik ve akademik değişkenlerin vergi okuryazarlığı, vergi bilinci ve vergi uyumu arasındaki ilişkileri kapsamlı bir şekilde incelemektedir. Bu yaklaşım, vergi okuryazarlığı alanında literatüre önemli katkılar sağlamayı ve konunun çeşitli disiplinlerden nasıl etkilendiğini anlamayı arzulanmaktadır. Araştırma, nicel yöntemlerle yapılmış olup, Düzce Üniversitesi ve Sakarya Üniversitesi'nde eğitim gören 521 öğrenciye yönelik olarak anket çalışması gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, katılımcıların vergi okuryazarlık düzeylerinin genel ortalaması 33,12 puan olarak belirlenmiş ve bu, vergi okuryazarlığının orta seviyenin altında olduğunu göstermektedir. Ayrıca katılımcıların yaklaşık %59,1'inin bu alanda zayıf veya sınırlı bilgiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte yaş ve akademik başarı arttıkça vergi okuryazarlığının yükseldiği, vergi dersi alanların bilgi düzeyinin daha yüksek olduğu ve Siyasal Bilgiler Fakültesi öğrencilerinin diğer fakültelere kıyasla daha yüksek vergi okuryazarlığına sahip olduğu tespit edilmiştir. Bulgular aynı zamanda vergi okuryazarlığının, vergi uyumu ve vergi bilinci üzerinde pozitif etkisi olduğu göstermektedir. Diğer bulgular ise vergi okuryazarlığıyla ilgilenen araştırmacıların daha geniş bir perspektifle yaklaşmalarına imkan tanımaktadır.