Demografik mikrosimülasyon modellemesi: Türkiye nüfusunun geleceği ve politika sonuçları

Bu tezde, toplumsal yaşlanma ve dönüşümden kaynaklanan zorluklarla mücadelede hayati önem taşıyan, nüfusun gelecekteki yapısına ilişkin doğru bilgiye duyulan kritik ihtiyaç ele alınmaktadır. Türkiye nüfusunun hem demografik hem de ekonomik yönlerini tahmin etmek için gerçek hayat dinamiklerini taklit eden bir yöntem olan mikrosimülasyondan yararlanılmıştır. Bunu başarmak için 2018 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması mikro verilerini Hanehalkı İşgücü Araştırması verileriyle zenginleştirilmiş ve sürekli bir zaman diliminde dinamik bir mikro simülasyon yaklaşımı uygulanmıştır. Dinamik mikrosimülasyon için, kullanılan veriler ve verilerin nitelikleriyle uyumlu R istatistik yazılımında özel bir sözdizimi geliştirilmiştir. Bu yazılım, her bireyin yaşı, cinsiyeti, eğitimi, medeni durumu, bölgesi, işgücü durumu gibi çeşitli özelliklerini 2030 yılına kadar simüle etmemizi sağlamıştır. Simülasyon sonuçları, yaklaşık binde 5 oranında sabit bir nüfus artış hızına işaret etmiş ve 2030 yılında nüfusun 86,6 milyona ulaşacağını öngörmüştür. Ayrıca analizimiz, toplam doğurganlık oranının 2026 yılına kadar 2,1'den 1,6'ya düşeceğini ve bu seviyede devam edeceğini ortaya koymuştur. İddiamız, mikrosimülasyonun nüfus tahmini ve demografik analiz için ideal bir araç olarak hizmet ettiği ve diğer yöntemlerin tutarlı bir şekilde sunamayacağı zengin özellikler sunduğu yönündedir. Bu yaklaşımın Türkiye bağlamında uyarlanabilir, dinamik ve esnek olduğunu iddia ediyor ve, dinamik mikrosimülasyonun nüfus politikalarının yeniden değerlendirilmesi için değerli fırsatlar sunduğunu gösteriyor ve bulgularımıza dayanarak çözümler öneriyoruz.