Demokratikleşme sürecinde Cumhuriyet Dönemi Türkiyesine sosyolojik bir bakış

Bu çalışmanın amacı cumhuriyet döneminde, demokratikleşme sürecinde Türkiye'de yaşanan askeri darbeleri, nedenlerini, sonuçlarını irdelemek ve halkın demokrasi algısında meydana gelen değişimi ortaya koymaktır.Türkiye'de demokrasi 80 yılı aşkın macerasında şüphesiz belli bir noktaya ulaşmıştır ancak; varılan bu noktanın ne kadar demokratik olduğu veya demokrasinin ne kadar ilerlediği konusunda kafalarda sorular oluşmuştur. Demokrasinin her milletin kültürüne göre farklı şekle bürünmesi tabiidir. Çünkü her milletin farklı coğrafyalarda yaşaması, farklı demokrasi algılarına neden olacaktır. Ki tarihi süreçte bu yönde işaret etmektedir. Örneğin; Almanya'da Nazi döneminde yaşananlar ile Türkiye'yi veya Türkiye de yaşananları kıyaslamak imkansızdır. Bu anlamda bakıldığında Türkiye bu süreçte bazı kazalar yaşamış ve bu kazaları sanılanın aksine daha az kanlı, daha az çatışmalı bir şekilde atlatmıştır. 40 yıllık rejimi oturtma planının arkasından gelen çok partili hayata geçişle birlikte Türkiye diğer dünya ülkelerinden çok farklı ve demokrasiyi en saf anlamıyla yaşamış ancak gerek eğitim, gerekse kültür olarak reel anlamda demokratik bir rejime geçmeye hazır olmamasının bedellerini, o dönemin iktidarlarının yaptığı acemilikler sonucunda ödemiştir. Mustafa Kemal Atatürk'ün demokratik yaşama geçiş için denemeleri bu hazırlıksızlığın sinyallerini daha evvelden vermiştir.Sonuçta eğitimsiz demokrasi diyebileceğimiz demokrasi ile alakası olmayan bir sistem ile Türkiye ilerlemeye çalışmaktadır. 1950'lerin Türkiye'sinde ve daha sonrasında yaşanan demokratikleşme hareketi yerini takım tutar gibi oy verme siyasi bilincine itmiş ve insanlar demokrasiyi sadece oy verme olarak algılamış oy karşılığı beklentilerini bulamayınca yada alamayınca isyan etmiş, demokrasiye olan inancı kalmamış ve pasifleşmiştir. Eğitimsizliğin oluşturduğu bu yapı sonucunda kemikleşmiş siyasi kadrolar, iktidara gelmenin veya meclisten bir sandalye sahibi olmanın, halka hizmet değil de kişisel tatmin halini aldığı bu günleri bize yaşatmaktadır.Anahtar Kelimeler: Demokrasi, askeri darbeler, eğitim, cumhuriyet