Dengeli IXJ tasarımları için senkronize permütasyon testlerinde yeni bir yaklaşım

IxJ faktöriyel tasarımlar iki faktör ve düzeylerinin çeşitli kombinasyonlarının yanıt değişkeni üzerindeki etkilerinin araştırıldığı deneydir. Başta mühendislik alanlarında olmak üzere, sağlık bilimleri, zootekni ve tarım araştırmalarında yaygın olarak kullanılan bu tasarımın en önemli avantajı, incelenen özelliği etkileyebileceği düşünülen faktörlerin hem ana etkilerini hem de etkileşimlerini en küçük hatayla tahmin edebilmesidir. İki yönlü ANOVA (Varyans Analizi) metodolojisi birçok araştırma alanlarında kullanılan deney tasarım teorisindeki önemli modellerden biridir . Yaygın olarak faktöriyel tasarımlarda ana etki ve etkileşim etkisi İki yönlü ANOVA ile test edilir. İki yönlü ANOVA için gerekli varsayımlar sağlanmadığı durumlarda varsayımlardan etkilenmeyen permütasyon testleri parametrik olmayan bir yöntem olarak uygulanabilmektedir. Bu yöntemlerden biri olan Senkronize permütasyon testleri faktöriyel tasarımlarında iki ana etki ve etkileşim etkisi için birbiri ile ilişkisiz üç ayrı tam test üretmektedir. Bu çalışmada, senkronize permütasyon testlerinin ana faktörlerin etkisi ve etkileşim etkisi için test istatistiklerinin sahip olduğu karesel form mutlak değer ile değiştirilrilerek yenilenmiştir. IXJ dengeli faktöriyel tasarımlar için hata terimlerinin normal dağılıma sahip olmadığı durumlarda karesel form içeren test istatistiklerine sahip Senkronize permütasyon testi, mutlak değer fonksiyonu içeren test istatistiklerine sahip Senkronize permütasyon testi ve iki yönlü ANOVA I.tip hata ve testin gücü bakımından karşılaştırılmıştır. Senkronize permütasyon testinde permütasyon prosedürleri incelenmiş olup bu prosedürlerden kısıtlı senkronize permütasyonlara (CSPs ) alternatif olarak tekrar sayısı n>7 olduğu durumlar için rasgele seçimli permütasyon prosedürü önerilmiş ve bu yöntem senkronize permütasyon testi altında I.tip hata ve testin gücü bakımından kısıtlı senkronize permütasyonlar ile karşılaştırılmıştır.